E-Bülten

Faiz mi borsa mı altın mı? Piyasalar savaş sonrası yeni dönemi fiyatlıyor

İBRAHİM EKİNCİ | Haftanın ekonomik gelişmelerini öğrenmek ve gelecek için sağlıklı öngörüler yapabilmeniz için haftalık ekonomi bülteni Marjinal Fayda'da ekonomideki genel manzara ve piyasalardaki gelişmeler var.

·

Marjinal Fayda - Piyasalar

Emtia piyasasında geçen hafta fiyatlamalar; ABD istihdam verilerinin iş gücü piyasasında dayanıklılığa işaret etmesi, ABD ile İran arasında savaşı sona erdirecek anlaşmaya yönelik beklentiler, Hürmüz Boğazı üzerinden enerji sevkiyatlarına ilişkin risk priminin azalması, (Brent varil fiyatı geçen hafta yüzde 8,1 azalarak 98,9 dolara geriledi) dolar endeksindeki zayıflama ve ürün bazlı arz-talep gelişmeleriyle şekillendi. Piyasalarda "barış iyimserliği" enerji fiyatlarını aşağı çekerken; sanayi talebi bakırı, fon hareketleri kakaoyu, doların zayıflığı ise gümüş ve altını yukarı taşıdı.

Bu konjonktürün kalıcı olup olmayacağı elbette belirsiz. Savaşta belli olan şunlar: ABD ve İran tarafı her şekilde ateşkesi sürdürmek istiyor. Kalıcı ateşkes için taleplerin yumuşatıldığı haberleri de bunu destekliyor. İsrail savaşı sürdürmek istiyor ve zaten gerek Lübnan’da gerekse Gazze’de ateşkese uymadı. BAE’ne saldırı, İsrail kaynaklı provokasyonları akla getiriyor.

Pazar günü durumu değiştiren bir gelişme olmazsa, piyasalarda savaş bitiyor iyimserliğinin devam etmesi beklenir. Bu da yatırım araçları bakımından savaş öncesi eğilimlerin yeniden ortaya çıkması olarak idrak edilebilir.

Bu arada Trump'ın 14 – 15 Mayıs tarihlerinde gerçekleşecek Çin ziyareti ve bu hafta ABD'de açıklanacak enflasyon verisi piyasaların yönü üzerinde belirleyici olması öngörülüyor.

PİYASALAR

BORSA: BIST 100 endeksi, en düşük 14.321,03 puanı ve en yüksek 15.167,10 puanı gördükten sonra haftayı, önceki hafta kapanışının yüzde 4,29 üzerinde 15.062,65 puandan tamamladı.

Ne olur? Savaşla ilgili gelişmeler, biteceğine ilişkin iyimserliği artırıyor ve bundan bütün borsalar gibi BIST de olumlu etkileniyor. Çünkü, eğer savaş biterse faiz artışları değil indirimleri gelebilecek ve borsa, son haftaların en büyük rakibine (faiz getirileri) karşı güçlenmiş olacak. Diğer yandan bilanço sonuçları da borsayı destekliyor. Bu hafta yine haber akışına bağlı, eğer kar satışlarıyla kesilmezse yukarı yönlü hareket beklenebilir.

ALTIN: Kapalıçarşı'da işlem gören 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı bu hafta yüzde 3,19 artışla 6 bin 918 liraya, cumhuriyet altınının satış fiyatı da yüzde 3,17 yükselişle 46 bin 601 liraya çıktı. Geçen hafta sonu 11 bin 229 lira olan çeyrek altının satış fiyatı yüzde 3,19 artarak 11 bin 588 liraya yükseldi. Ons altın 4.500 dolardan 4.715 dolara çıktı.

Ne olur? Savaşın biteceğine ilişkin iyimserlik sürerse bu enflasyonist etkilerin zayıflaması ve faiz indirimleri olasılığını güçlendireceğinden altını destekleyecek. Son günlerdeki yükseliş de bunun eseri. Ons altın cumartesi itibariyle de 4.720 dolara gelmişti. Durumu tamamen haber akışına bağlı. Cnbc-e'de yer alan habere göre High Ridge Futures Metal İşlemleri Direktörü David Meger, altındaki yükselişin doğrudan İran’daki gerilimin azalacağı beklentisiyle bağlantılı olduğunu söyledi. Morgan Stanley, beklentisini yeniledi ve sene sonu için 5.200 dolar tahmininde bulundu. Bu görüş MB’lerin altın alımlarına dönmesi ve altın fonlarına tekrar para girişinin başlaması…

DÖVİZ: Bu hafta ABD doları yüzde 0,40 artarak 45,3650 lira olurken, avro yüzde 1,15 yükselişle 53,4640 liraya çıktı.

Ne olur? Son açıklanan reel kur endeksi, döviz kurlarının enflasyonun yarı kadar bile artmadığını gösteriyor. Döviz mevduatında da 2.4 milyar dolarlık azalma oldu. Bu gelişme de savaşın biteceği iyimserliğini yansıtıyor. Ekonomi yönetimi kur konusunda teyakkuz havası veriyor. En son açıklanan 8’inci varlık barışı da dahil olmak üzere döviz girişi sağlamaya çalışıyor. Savaşın bitmesi, enflasyonist etkilerin zayıflaması ile birlikte artış hızı daha da düşebilir. Ancak iç siyasi gelişmeler temel risk olmaya devam ediyor. Eğer CHP ile ilgili “butlan” kararı gibi sert gelişmeler olursa yukarı yönlü tazyik artabilir.

FAİZ: 3 ay vadeli TL mevduatın bileşik faizi 1 Mayıs’la biten haftada yüzde 48,64’ten 49,08’e çıktı. Bankalarda aynı vadede yüzde 45 çevresinde faizler var. Bu oranlar enflasyonun üstünde 10 puana yakın reel faiz gösteriyor. Kredi faizlerinde ticari kredilerde 1 puana yakın düşüş oldu. Diğer kredi türlerinde de (konut hariç) yarım puan civarında gevşeme izlendi.

Ne olur? Faizler savaş yatışıp etkileri yatışıncaya kadar bu yüksek güzeyini koruyacak diye beklenmeli. Bu da getiri vadediyor. Goldman Sachs, TL varlıklara carry trade tavsiyesinde bulundu. Yabancılar da yatırım tarafındalar.

YATIRIM FONLARI: Yatırım fonları bu hafta yüzde 2,27, emeklilik fonları yüzde 2,54 değer kazandı. Kategorilerine göre bakıldığında, yatırım fonları arasında en çok kazandıranlar yüzde 4,65 ile "Hisse Senedi Fonları" oldu.

PİYASA HABERLERİ

borsa-1

AYLIK EN YÜKSEK REEL GETİRİ BIST 100 ENDEKSİNDE OLDU

Finansal yatırım araçlarında, nisan ayı verisi geldi. Aylık en yüksek reel getiri, yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) ile indirgendiğinde %4,05, tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile indirgendiğinde ise %3,04 oranlarıyla BIST 100 endeksinde gerçekleşti. Diğer bütün yatırım araçları kaybettirdi. Nisan ayında en büyük kayıp yüzde 7,76 ile külçe altında oldu.

REEL EFEKTİF DÖVİZ KURU ENDEKSİ ARTTI

TÜFE bazlı REK endeksi, nisanda bir önceki aya göre 1,59 puan artarak 106,30 olarak gerçekleşti. Yi-ÜFE bazlı REK endeksi ise bir önceki aya göre 0,64 puan artarak 102,16’ya yükselmiştir. Artış, TL’nin dövize karşı değer kazandığını ifade ediyor. TL karşısında, bir önceki aya göre ABD doları ortalama %1,31 oranında değer kazanırken Euro ortalama %2,20 oranında değer kazandı. TÜFE ise bir önceki aya göre %4,18 oranında artarken, Yi-ÜFE %3,17 oranında arttı.

YABANCI 3 HAFTA SONRA TAHVİL VE HİSSE SATTI

Ortadoğu’daki fiili ateşkes ve müzakere sürecinin ardından TL varlıklarda üç hafta süreyle alım yapan yurtdışı yerleşikler, geçen hafta yeniden net satış tarafında yer aldı. TCMB verilerine göre yabancı yatırımcılar, 30 Nisan haftasında nette 228,4 milyon dolarlık hisse senedi ve 282,1 milyon dolarlık tahvili satışı gerçekleştirdi.

KÜRESEL PİYASALARDA "NİHAİ ANLAŞMA" RALLİSİ

ABD ve İran'ın anlaşmaya yakın olduğu haberiyle küresel piyasalarda tansiyon düştü. Petrol fiyatları anlaşma umuduyla yüzde 10’den fazla düşüşle varil başına 98 dolara gevşedi. Avrupa borsaları keskin bir yükseliş gösterdi. Altın 4.700 doların üzerine çıktı. Gümüş yüzde 6.5 artışla 78 dolara yaklaştı. BIST, tarihinde ilk kez 15.000 seviyesini aştı. (EKONOMİ GAZETESİ)

gumus

GÜMÜŞ İÇİN 135 DOLAR İDDİASI

Gümüş konusunda uzmanların yükseliş senaryoları masada kalmaya devam ediyor. Bank of America’n ın son analizine göre, gümüş fiyatlarının yılsonuna kadar 135 dolar ile 309 dolar arasında geniş bir bantta hareket edebileceği öngörülüyor. Bu dikkat çekici tahmin, piyasalardaki belirsizliklerin ve jeopolitik risklerin fiyatlamaları zorlaştırdığına işaret ediyor. (EKONOMİ GAZETESİ)

“ENFLASYON BEKLENTİLERİ BOZULDU”

MB Başkanı Karahan, Ortadoğu’daki savaş öncesine kıyasla enflasyon beklentilerinin arzu ettikleri ölçüde gerilemediğini söyledi. Plan Bütçe Komisyonuna sunum yapan Karahan, son gelişmelerin enflasyon görünümü üzerinde belirsizliğe ve beklentilerde bozulmaya yol açtığını kaydetti. Karahan, “Gerilimin ne kadar süreceği enflasyon görünümü açısından kritik bir risk unsuru” dedi.

TAHVİLİN TÜFE YÜKÜ TRİLYONU AŞTI

TEPAV Merkez Direktörü Coşkun Cangöz, enflasyonda tutmayan hedefin TÜFE’ye endeksli Hazine tahvillerinin yükünü giderek ağırlaştırdığına dikkat çekti. Tahvil geri ödemelerinin, OVP’de öngörülen 2,7 trilyon TL yerine piyasa beklentisi enflasyon oranıyla 4 trilyon TL’ye ulaştığını hesaplayan Cangöz, hedefin sapmasıyla oluşan farkın 1,2 trilyon TL’ye yaklaştığına işaret etti. (EKONOMİ GAZETESİ)

METALLER YATIRIMCIYLA BARIŞ YAPTI

Bakır, ABD’de işlemlerinde 6,18 doların üzerine çıktı. Kalay fiyatları LMA’de yüzde 5 sıçrama yaparak tor başına 53.000 doları aştı. Çinkonun fiyatı da 3.400 dolar barajının yeniden üzerine çıktı. Ons altın dün yüzde 1.45 artarak 4.745 doları test etti ve son dönemdeki savaş kaynaklı zayıflığının bir kısmını telafi etti. Gümüş fiyatları da yeniden 80 doların üzerine döndü. (EKONOMİ GAZETESİ)

HAFTANIN TAKVİMİ

TÜRKİYE

  • Ciro Endeksi
  • TCMB Enflasyon raporu
  • Ticaret satış hacmi
  • Merkezi yönetim borç istatistikleri
  • İnşaat maliyet endeksi
  • İnşaat üretim endeksi
  • Hizmet üretim endeksi
  • Dış ticaret endeksleri
  • Ödemeler dengesi istatistikleri
  • Konut satış istatistikleri

DÜNYA

  • ABD 2. el konut satışları
  • ABD TÜFE – ÜFE
  • ABD İşsizlik maaşı başvuruları
  • ABD perakende satışlar
  • ABD sanayi üretimi
  • Çin Dış Ticaret Dengesi
  • Çin enflasyon verisi

Kaynak: Haber Merkezi

Abone Ol

İyi gazetecilik posta kutunda!
Güncel haberler, haftalık ekonomi bülteni ve Pazar derginiz Plus’ı email olarak almak için abone olun.