Kısa Dalga- ABD’li çip üreticisi Nvidia’nın yönetim kurulu, şirketin kurucu ortağı ve CEO’su Jensen Huang’ın yabancı bir istihbarat faaliyetinin hedefi olduğu yönündeki haberler üzerine soruşturma açtı. Soruşturmanın merkezinde, Nvidia’dan yapay zekâ çipleri satın alan Singapur merkezli Megaspeed’in eski yöneticilerinden Alice Huang ile Jensen Huang arasındaki ilişki var. ABD istihbarat yetkililerinin Alice Huang’ın Pekin adına bilgi topladığı sonucuna vardığı öne sürülüyor. Çin hükümeti bu iddiayı reddediyor.
Huang çalışanlarına yazdı: “Eşime sadakatsizlik ettim”
Jensen Huang, Nvidia çalışanlarına gönderdiği mesajda “Eşime sadakatsizlik ettim. Yaptıklarım onu ve çocuklarımızı incitti. Yaptığımın hiçbir mazereti yok” dedi. Çalışanların, yönetim kurulunun ve hissedarların güvenini yeniden kazanmak için çalışacağını söyleyen Huang, güvenlik soruşturmasında tam işbirliği yapacağını bildirdi. Huang, mesajında birlikte olduğu kişinin adını vermedi.
Yönetim kurulu, soruşturmayı bağımsız üyelerden oluşan bir komitenin yöneteceğini, şirket dışından hukukçuların da komiteye destek vereceğini açıkladı. Kurul, şu aşamada ABD’nin ulusal güvenliğinin tehlikeye girdiğini ya da Nvidia’nın ticari sırlarının açığa çıktığını düşünmek için bir neden görmediğini bildirdi. Huang görevini sürdürecek.
İddia nasıl ortaya çıktı?
New York Times, 29 Ekim’de ABD istihbarat birimlerinin, Huang Le adını da kullanan Çinli iş insanı Alice Huang’ı izlediğini yazdı. İzleme sırasında Alice Huang’ın bir Amerikan vatandaşıyla iletişimi saptandı. İstihbarat kayıtlarında başlangıçta adı gizli tutulan bu kişinin kimliği daha sonra yetkililere açıldı. Söz konusu kişi Jensen Huang’dı. Aynı soyadını taşıyan ikilinin akrabalığı bulunmuyor.
New York Times’ın 6 Kasım tarihli ikinci haberi, iddianın Trump yönetimine kadar ulaştığını ortaya koydu. Gazetenin, istihbarat değerlendirmesi hakkında bilgilendirilen kaynaklara dayandırdığı habere göre, ilkbaharda üst düzey yetkililere iletilen bir notta Alice Huang’ın Çin Devlet Güvenliği Bakanlığı için çalıştığı değerlendirmesi yer aldı. Kaynaklara göre Pekin, Amerikan yapay zekâ çipleri hakkında bilgi edinmek, ayrıca Nvidia’nın en ileri çiplerinin Çin’e satışına izin verilmesi için Washington nezdindeki girişimlerini etkilemek istiyordu.
BBC’ye göre Alice Huang, New York Times’ın yorum talebine yanıt vermedi. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun ise iddiaları “temelsiz spekülasyon” diye niteleyerek haberin Çin’i karalamayı amaçladığını söyledi.
Singapur neden devrede?
Alice Huang’ın yöneticilik yaptığı veri merkezi şirketi Megaspeed, Nvidia’nın Asya’daki müşterilerinden biri. ABD makamları, şirketin Çin’e doğrudan sevki kısıtlanan ileri teknoloji çiplere Pekin’in erişmesini sağladığı şüphesini de incelemeye aldı. Megaspeed yönetimi, New York Times’a yaptığı açıklamada iddiaları araştırmak üzere dışarıdan hukuk danışmanları görevlendirdiğini bildirdi. Nvidia ise bölgedeki bulut bilişim müşterileriyle olağan ticari bilgiler paylaştığını, bunların arasında hassas şirket sırlarının bulunmadığını açıkladı.
Singapur İçişleri Bakanlığı, Wall Street Journal’ın kendi istihbarat birimlerinin de Alice Huang’dan şüphelendiği yönündeki haberi üzerine açıklama yaptı. Bakanlık, Singapur makamlarının Alice Huang hakkında Çin istihbaratıyla ya da Jensen Huang’la bağlantıları nedeniyle soruşturma yürütmediğini belirtti. Aynı açıklamada Megaspeed hakkındaki soruşturmanın sürdüğünü doğruladı.
Kongre, Huang’dan 11 Kasım’a kadar yanıt istedi
ABD Temsilciler Meclisi’nde Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Brian Mast, Çin Özel Komitesi Başkanı John Moolenaar ve İstihbarat Komitesi Başkanı Rick Crawford, Jensen Huang’a ortak mektup gönderdi. Üç Cumhuriyetçi başkan, Huang’dan hem Alice Huang’la temaslarını hem de Nvidia’nın yabancı istihbarat girişimlerine karşı aldığı önlemleri anlatmasını istiyor.
Komite başkanları, Çin’in hassas Amerikan teknolojilerine ve bilgilerine ne ölçüde erişmiş olabileceğinin belirlenmesi gerektiğini bildirdi. Huang’ı 18 Kasım’da ortak ve basına kapalı bir oturuma çağıran başkanlar, Nvidia CEO’sundan 11 Kasım’a kadar bu tarihi kabul etmesini ya da başka bir tarih önermesini istedi.
Washington ile Pekin arasındaki çip mücadelesi
Nvidia, OpenAI ve Meta gibi şirketlerin yapay zekâ modellerini geliştirmekte kullandığı işlemcileri üretiyor. Washington, 2022’den bu yana ihracat denetimleriyle Çin’in en gelişmiş Amerikan çiplerine erişimini sınırlamaya çalışıyor. Nvidia CEO’sunun bu denetimlerin kapsamı konusunda ABD yönetimiyle yürüttüğü görüşmeler de istihbarat iddiasını Kongre açısından önemli kılan başlıklardan biri.
Bu mücadelenin somut örneklerinden biri Nvidia’nın H200işlemcisi. ABD Ticaret Bakanlığı, 13 Ocak 2026’da Çin’e H200 satışı için yapılan lisans başvurularını belirli koşullarla tek tek değerlendireceğini açıkladı. Koşullar arasında, satışın ABD’li müşterilere ayrılan üretim kapasitesini azaltmaması, Çinli alıcının kendi müşterilerini denetlemesi ve çipin ABD’de bağımsız testten geçmesi var. Şimdi Kongre’nin yanıt aradığı soru, Washington hangi çiplerin hangi koşullarla satılacağını tartışırken Pekin’in Nvidia yönetiminin elindeki hassas bilgilere erişip erişmediği.