KISA DALGA- İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi'nin (İSİG) Haziran 2026 İş Cinayetleri Raporu'nda ölümlerin yüzde 71'inin ulusal basın, yüzde 29'unun ise işçilerin yakınları, mesai arkadaşları, sendikalar, iş güvenliği uzmanları, işyeri hekimleri ve yerel basından elde edilen bilgiler doğrultusunda tespit edildiği belirtildi.
Rapora göre, haziran ayında yaşamını yitirenlerin yüzde 76'sını ücretli işçiler, yüzde 24'ünü ise kendi nam ve hesabına çalışan çiftçiler, esnaf ve benzeri meslek grupları oluşturdu. Yaz sezonu öncesinde tarla ve bahçe hazırlıkları sırasında 42 çiftçinin yaşamını yitirdiği bildirildi.
İş cinayetlerinin en fazla görüldüğü işkolları tarım, inşaat, taşımacılık ve metal sektörü oldu. Sektörel dağılımda ise 75 işçi sanayide, 56 işçi inşaatta, 54 işçi tarımda ve 43 işçi hizmet sektöründe yaşamını yitirdi. Tarım sektöründe orman işçileri, çobanlar, balıkçılar, tarım işçileri, çiftçiler, besiciler ve arıcılar; inşaatta TOKİ, Emlak Konut, kamu inşaatları ile deprem bölgesindeki şantiyelerde çalışan işçiler; taşımacılıkta tır, tanker, kamyon, otobüs, taksi, kargo ve moto kurye çalışanları; metal sektöründe ise metalürji, çelik, boru ve tesisat üretimi yapan fabrika ve organize sanayi bölgelerindeki işçiler ölümler arasında yer aldı.
"Ölüm nedenleri arasında ezilme ve göçüklerin ilk sırada"
Raporda, ölüm nedenleri arasında ezilme ve göçüklerin ilk sırada yer aldığı belirtildi. İş cinayetlerinin yaklaşık yüzde 60'ının tarım ve inşaat sektörlerinde meydana gelen ezilme ve göçüklerden kaynaklandığı ifade edildi. Yüksekten düşmeler ikinci sırada yer alırken, bu ölümlerin yüzde 77'sinin inşaatlarda yaşandığı aktarıldı. Trafik kazalarının ise ölümlerin önemli nedenlerinden biri olduğu, bu vakaların yaklaşık yarısının taşımacılık sektöründe meydana geldiği bildirildi.
İSİG, temmuz ayında etkisini artıran aşırı sıcakların özellikle inşaat, demir-çelik, yol bakım, mevsimlik tarım, liman ve tersane, enerji altyapısı, kurye, turizm ile fabrika ve depo çalışanları açısından ciddi risk oluşturduğuna dikkat çekti. Raporda, yüksek sıcaklık altında çalışmanın aşırı sıvı kaybı, kas spazmı, bayılma, kalp krizi, beyin kanaması ve ani ölümlere yol açabileceği belirtilirken, İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nda yer alan "çalışmaktan kaçınma hakkı"nın uygulamada etkin şekilde işletilmediği ifade edildi.
"Çalışmaktan kaçınma hakkı" yeterince uygulanmıyor
Raporda mobbing ve işyeri baskısına ilişkin örneklere de yer verildi. Ağrı'nın Hamur ilçesinde görev yapan 25 yaşındaki anasınıfı öğretmeni Irmak Ayşe Koparan'ın, maruz kaldığını belirttiği baskılar ve tayin sürecinin ardından yaşamına son verdiği aktarıldı. Raporda, Koparan'ın güvenlik ve ulaşım sorunlarına ilişkin resmi başvurular yaptığı ancak taleplerinin karşılanmadığı bilgisi paylaşıldı.
Haziran ayında üçü inşaat, ikisi tarım ve biri cam sektöründe olmak üzere 6 çocuk işçinin; dördü tarım, üçü belediye, biri ticaret, biri eğitim ve biri sağlık sektöründe çalışan en az 10 kadın işçinin yaşamını yitirdiği belirtildi. Ayrıca 5'i Azerbaycan, 3'ü Suriye, 2'si Mısır, 1'i Çin, 1'i İran, 1'i Özbekistan ve 1'i Türkmenistan vatandaşı olmak üzere toplam 14 göçmen işçinin de iş cinayetlerinde hayatını kaybettiği kaydedildi.
216 işsiz sendikasız
İSİG verilerine göre, yaşamını yitiren işçilerin en az 12'si sendika üyesi, 216'sı ise sendikasızdı. Sendikalı işçilerin dördünün metal, üçünün belediye, ikisinin maden, birer işçinin ise eğitim, enerji ve taşımacılık işkollarında çalıştığı belirtildi. Raporda ayrıca, özellikle taşeron işçilerin sendikal örgütlenmesi ve toplu iş sözleşmesi kapsamına alınmasına yönelik çağrı da yer aldı.
Çocuklar da hayatını kaybetti
İSİG raporuna göre, haziran ayında iş cinayetlerinde yaşamını yitirenlerin yaş dağılımında 30-49 yaş grubu ilk sırada yer aldı. Buna göre, 15-17 yaş arasında 6, 18-29 yaş arasında 33, 30-49 yaş arasında 97, 50-64 yaş arasında 65 ve 65 yaş ile üzerindeki 22 işçi yaşamını yitirdi. Raporda ayrıca yaşı belirlenemeyen 5 işçinin de iş cinayetlerinde hayatını kaybettiği belirtildi.
Haziran ayında iş cinayetlerinin işkollarına göre dağılımı şöyle:
Tarım, Orman işkolunda 54 emekçi (12 işçi ve 42 çiftçi)
İnşaat, Yol işkolunda 54 işçi
Taşımacılık işkolunda 24 işçi
Metal işkolunda 19 işçi
Belediye, Genel İşler işkolunda 14 işçi
Ticaret, Büro, Eğitim, Sinema işkolunda 12 işçi
Çimento, Toprak, Cam işkolunda 8 işçi
Gemi, Tersane, Deniz, Liman işkolunda 8 işçi
Enerji işkolunda 7 işçi
Savunma, Güvenlik işkolunda 7 işçi
Madencilik işkolunda 5 işçi
Gıda, Şeker işkolunda 2 işçi
Ağaç, Kağıt işkolunda 2 işçi
Konaklama, Eğlence işkolunda 2 işçi
Petro-Kimya, Lastik işkolunda 1 işçi
Basın, Gazetecilik işkolunda 1 işçi
Banka, Finans, Sigorta işkolunda 1 işçi
Sağlık, Sosyal Hizmetler işkolunda 1 işçi
Ayrıca Meclis, işkolunu belirlenemeyen 6 işçinin daha hayatını kaybettiğini açıkladı.
Haziran ayında iş cinayetlerinin yaş gruplarına göre dağılımı şöyle:
15-17 yaş arası 6 işçi
18-29 yaş arası 33 işçi
30-49 yaş arası 97 işçi
50-64 yaş arası 65 işçi
65 yaş ve üstü 22 işçi
Ayrıca yaşını bilinmeyen 5 işçi daha hayatını kaybetti.