Kısa Dalga- İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Meclisi, Ekim 2026 İş Cinayetleri Raporu’nu yayımladı. Rapora göre ekim ayında en az 193 işçi iş cinayetlerinde hayatını kaybetti. Ocak ayında 155, şubatta 129, martta 151, nisanda 190, mayısta 214, haziranda 228, temmuzda 216, ağustosta 227, eylülde 227 işçinin yaşamını yitirdiği 2026 yılında, ilk 10 aydaki toplam işçi ölümü 1930’a ulaştı.
İSİG Meclisi, raporu açıklayacağı sırada İzmir’in Aliağa ilçesinde kurulu HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda meydana gelen patlamaya da dikkat çekti. Tavan vincinin koparak ark ocağına düşmesi sonucu meydana gelen patlamalar ve ardından çıkan yangınlarda 17 işçi hayatını kaybetti, biri ağır 12 işçi yaralandı.
‘HABAŞ’taki katliamın sorumlusu patron ve ilgili bakanlıklardır’
İSİG Meclisi, HABAŞ’ta yaşanan patlamaya ilişkin açıklamasında, olayın yalnızca teknik nedenlerle açıklanamayacağını belirterek işverenin ve ilgili bakanlıkların sorumluluğuna dikkat çekti.
Açıklamada, olayın ardından yapılacak soruşturma ve sorumluların bulunması çağrılarının tek başına yeterli olmayacağı belirtilerek şu ifadeler kullanıldı:
“Bu katliam sonrası ‘olayın nedenleri araştırılsın’, ‘etkin soruşturma yapılsın’, ‘sorumlular bulunsun’ vb. ezber laflar edersek idare-i maslahatçılık yapmış oluruz. Bu katliam fabrikalardaki sömürü sisteminin Soması’dır.”
Fabrikadaki çalışma koşullarına dikkat çeken İSİG Meclisi, son 20 yıldır işçilerin 12 saat çalıştırıldığını ve bu çalışma sisteminin devlet tarafından teşvik edildiğini öne sürdü. Açıklamada, fabrikada daha önce de iş cinayetlerinin yaşandığı, son iki haftada Hakan Doğan ve Eyüp Eğinli adlı iki işçinin daha hayatını kaybettiği belirtildi. İSİG Meclisi, bu ölümlere rağmen fabrikada üretimin sürdüğünü ifade etti.
Patlamanın etkisinin çevredeki işyerlerinden de hissedildiğini belirten Meclis, Smart Solar’da direnişte bulunan işçilerin patlamayı hissettiklerini aktardı.
Açıklamada, patlamadan bir gün önce fabrika duvarına “HABAŞ’ta iş cinayeti! Artık Yeter! Yaşamak İçin Örgütlenmeye Mücadeleye! Ege İşçi Birliği” yazılı pankart asıldığı, ancak pankartın işveren tarafından kaldırttırıldığı kaydedildi. İş cinayetlerine ve çalışma koşullarına tepki gösteren işçilerin ise Aliağa Devlet Hastanesi önünde terörle mücadele polisleri tarafından gözaltına alındığı belirtildi.
"Patronlar yargılansın" çağrısı
İSİG Meclisi, maden işçilerinin yer altında, metal işçilerinin ise fabrikalarda hayatını kaybettiğine dikkat çekerek sorunun kapitalist üretim sistemi olduğunu savundu. Açıklamada, HABAŞ’ın patronunun yargılanması ve ilgili bakanların, özellikle Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı’nın istifa etmesi gerektiği belirtilerek şu çağrı yapıldı:
“En azından, bu düzenden Karun kadar zengin olan patron yargılansın, bu düzenin devamlılığını sağlayan ilgili Bakanlar (başta Çalışma Bakanı) istifa etsin demek zorundayız. Hesap sormak için, yaşamak için örgütlenmek ve direnmek zorundayız, başka bir yol yok.”
Meclis, patlamanın teknik nedenlerinin uzmanlar tarafından incelendiğini, sağlık emekçilerinin farklı hastanelerdeki yaralı işçileri takip ettiğini, sendikalardan ve işçi birliklerinden temsilcilerin de bölgede bulunduğunu bildirdi. Ancak açıklamada, iş cinayetlerinin yalnızca teknik nedenlerle açıklanamayacağı vurgulandı.
İş cinayetlerinde ölenlerin yüzde 87’si ücretli çalışan
Rapora göre ekim ayında hayatını kaybeden 193 işçinin 167’si ücretli çalışanlardan (işçi ve memur), 26’sı ise kendi nam ve hesabına çalışanlardan (çiftçi ve esnaf) oluştu. Buna göre ölenlerin yüzde 87’sini ücretliler, yüzde 13’ünü kendi hesabına çalışanlar oluşturdu.
İSİG Meclisi, iş cinayetlerinde yaşamını yitiren ücretlilerin oranının son 15-16 yılda yüzde 80’den yüzde 87’ye yükseldiğini belirterek bu değişimi Türkiye’deki proleterleşmenin göstergelerinden biri olarak değerlendirdi.
Açıklamada, kadın hareketinin talepleri ve kazanımları doğrultusunda son beş yıldır ev hanımı olarak tanımlanan ücretsiz ev işçilerinin çalışırken yaşamını yitirdiği olayların da kayda alındığı belirtildi. Özellikle cam silerken düşme sonucu meydana gelen ölümlerin bu kapsamda değerlendirildiği, ekim ayında üç ölümün bu şekilde kaydedildiği aktarıldı.
En fazla ölüm inşaat, tarım ve taşımacılık işkollarında
Ekim ayında en fazla işçi ölümü tarım ve orman, inşaat ve yol ile taşımacılık işkollarında meydana geldi.
İSİG Meclisi, inşaat işçilerinin ölümlerinin okul, hastane ve fabrika inşaatlarının yanı sıra ağırlıklı olarak kentsel dönüşüm faaliyetlerinde yaşandığını belirtti.
Tarım işkolunda ise mevsimlik tarım işçisi ve çiftçi ölümlerinin yanı sıra altı çoban ve dört orman işçisinin de hayatını kaybettiği kaydedildi.
Taşımacılık işkolundaki ölümlerin artışına dikkat çekilen raporda, lojistik ağlarının genişlemesi ve uluslararası taşımacılığın artmasının yanı sıra uzun çalışma saatleri, eski araçlar ve yetersiz araç bakımlarının ölümlerde etkili olduğu ifade edildi.
Sektörlere göre yapılan sınıflandırmada 74 sanayi, 42 inşaat, 40 tarım ve 37 hizmet sektörü çalışanının yaşamını yitirdiği bildirildi.
İlk sırada ezilme ve göçük var
Ekim ayında iş cinayetlerinin nedenleri arasında ilk sırada ezilme ve göçük yer aldı. Bu nedenle 43 işçi hayatını kaybetti. Trafik ve servis kazaları 35 ölümle ikinci, yüksekten düşmeler ise 30 ölümle üçüncü sırada yer aldı.
Kalp krizi ve beyin kanaması nedeniyle 20, şiddet nedeniyle 16, patlama ve yanma nedeniyle 9, elektrik çarpması nedeniyle 9 işçi yaşamını yitirdi. Nesne çarpması ve düşmesi nedeniyle 6, intihar nedeniyle 4, zehirlenme ve boğulma nedeniyle 2 işçi hayatını kaybetti. Diğer nedenlerden dolayı yaşamını yitirenlerin sayısı ise 19 olarak kaydedildi.
Raporda, ezilme ve göçük kaynaklı ölümlerin yüzde 75’inin tarım ve sanayide meydana geldiği, trafik ve servis kazalarının yaklaşık yarısının taşımacılık işkolunda yaşandığı belirtildi. Yüksekten düşme kaynaklı ölümlerin yüzde 66’sının ise inşaatlarda gerçekleştiği ifade edildi.
İSİG Meclisi, Karadeniz’de Rusya-Ukrayna saldırıları sonucunda Türkiye merkezli firmaların işlettiği gemilerde 13 deniz işçisinin hayatını kaybettiğini de hatırlattı.
Ekim ayında 9 çocuk işçi hayatını kaybetti
Rapora göre ekim ayında 9 çocuk işçi çalışırken yaşamını yitirdi. Hayatını kaybeden çocukların 4’ü 14 yaş ve altında, 5’i ise 15-17 yaş aralığındaydı.
Çocuk işçi ölümlerinin 4’ü tarımda, 3’ü inşaatta, biri metal, biri de konaklama işkolunda meydana geldi.
İSİG Meclisi, çocuk işçiliğinin MESEM gibi devlet eliyle sürdürülen uygulamaların yanı sıra tarımdaki mevsimlik işçilik, küçük üretici ailelerin yanında çalışma ve sanayi, inşaat ve hizmet sektörlerindeki kayıt dışı istihdam biçimleriyle devam ettiğini belirtti.
Özellikle inşaatlarda hayatını kaybeden çocukların işçi olduklarının haberlerde gizlenmeye çalışıldığına dikkat çekilen açıklamada şu ifadeler kullanıldı:
“Çocuk işçilik kayıtdışı çalışmalardaki ölümlerde –ki bir kısmı göçmen çocuk işçi– gizlenmeye çalışılıyor. Çocukların ölümü sonrası ‘çalışan babasını ziyarete gittiği’, ‘18 yaşında olduğu’, ‘oyun oynadığı’ ve ‘inşaatta ne yaptığının bilinmediği’ haberleriyle çalıştıkları, işçilikleri saklanmaya çalışılıyor.”
15 kadın işçi hayatını kaybetti
Ekim ayında en az 15 kadın işçi de iş cinayetlerinde yaşamını yitirdi. Hayatını kaybeden kadınların 6’sı tarım, 3’ü konaklama, 3’ü genel işler, biri gıda, biri ticaret ve biri sağlık işkolunda çalışıyordu.
İSİG Meclisi, kadın işçi ölümlerinin resmi istatistiklerde yeterince yer almadığını belirtti. SGK iş kazası istatistiklerinde kadın işçi ölümlerinin toplam ölümlerin yüzde 2’sini oluşturduğunu, kendi kısıtlı olanaklarıyla yaptıkları tespitlerde ise genellikle dört kat daha fazla kadın işçi ölümü kaydedildiğini bildirdi.
Kadın işçi ölümlerinin önemli bölümünün kayıt dışı çalışmanın yaygın olduğu tarım sektöründe meydana geldiğine dikkat çekilen açıklamada, kadın cinayetleriyle iş cinayetlerinin iç içe geçtiği ölümlerin de raporlara dahil edildiği belirtildi.
25 göçmen işçi yaşamını yitirdi
Ekim ayında 25 göçmen işçi iş cinayetlerinde hayatını kaybetti. İSİG Meclisi, göçmen işçilerin ölümlerindeki artışı savaşlar, bölgesel askeri müdahaleler ve zorunlu göç hareketleriyle ilişkilendirdi.
Açıklamada, emperyalist savaşlar ve sömürge politikalarının küresel ölçekte nüfus hareketliliğini hızlandırdığı, Türkiye’de çok sayıda Suriyeli işçinin bulunmasının da bu politikaların bir sonucu olduğu ifade edildi.
Ölen işçilerin yüzde 94’ü sendikasız
İSİG Meclisi’nin raporuna göre ekim ayında hayatını kaybeden işçilerin yalnızca 11’i sendika üyesiydi. 182 işçinin ise sendikasız olduğu belirtildi. Buna göre iş cinayetlerinde yaşamını yitirenlerin yüzde 94’ü sendikasız çalışanlardan oluştu.
Sendikalı işçilerin 5’i madencilik, 4’ü metal ve 2’si kimya işkollarında çalışıyordu.
Meclis, özellikle sanayi işkolları, belediye ve büro çalışanları açısından sendika üyeliğinin her zaman net olarak tespit edilemediğini belirtti. Yetkili sendikanın bulunduğu işletmelerde taşeron olarak çalışırken yaşamını yitiren işçilerin de bulunduğuna dikkat çekildi.
En fazla işçi ölümü İstanbul’da
Ekim ayında iş cinayetleri Türkiye’nin 58 şehrinde ve yurt dışında 7 ülkede meydana geldi.
İşçi ölümlerinin en fazla yaşandığı şehir İstanbul oldu. İstanbul’da 23, Ankara’da 12, Manisa’da 9, Antalya, Konya ve Sakarya’da 8’er, Bursa’da 7, Zonguldak’ta 5 işçi hayatını kaybetti.
Çanakkale, Mardin, Samsun ve Şanlıurfa’da 4’er; Adana, Adıyaman, Afyon, Aydın, Burdur, Düzce, İzmir, Kastamonu, Kocaeli ve Şırnak’ta 3’er ölüm kaydedildi.
Balıkesir, Batman, Diyarbakır, Edirne, Gaziantep, Karaman, Kayseri, Kırklareli, Mersin, Muğla, Sinop, Tekirdağ, Van ve Yalova’da 2’şer işçi yaşamını yitirdi.
Aksaray, Ağrı, Artvin, Bolu, Çorum, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Eskişehir, Isparta, Karabük, Kırşehir, Kütahya, Malatya, Muş, Nevşehir, Osmaniye, Rize, Sivas, Trabzon, Uşak ve Yozgat’ta ise birer işçi hayatını kaybetti.
Yurt dışında Bulgaristan’da 10, Romanya’da 2; Bosna Hersek, Irak, İran, Kazakistan ve Ukrayna’da ise birer işçi yaşamını yitirdi.
İlk 10 ayda iş cinayetlerinde hayatını kaybedenlerin sayısı 1930
İSİG Meclisi’nin raporuna göre 2026 yılının ilk 10 ayında iş cinayetlerinde hayatını kaybeden işçi sayısının aylara göre dağılımının tablosu şöyle: