Kısa Dalga- Türkiye’nin gündemindeki milyarlarca liralık fon skandalına ilişkin soruşturma sürerken Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Başkanı Mahmut Sütçü’nün sağlık sorunlarını gerekçe göstererek görevinden istifa etmişti. Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı Osman Çelik’in de emeklilik dilekçesini sunduğu belirtilmişti. Çelik'in damadı İskender Balcı, fon soruşturmasında tutuklanmıştı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan imzalı atama ve görevden alma kararları Resmi Gazete'de yayımlandı.
Kararlara göre, Hazine ve Maliye Bakan Yardımcılığına, Kutluhan Taşkın atandı.
Gelir İdaresi Başkanlığına ise Devlet Malzeme Ofisi Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Başkanı Sinasi Candan getirildi. Gelir İdaresi Başkan Yardımcılıklarına Kaan Kasım, Zekayi Cenge ve Hüseyin Azizli; Gelir İdaresi Daire Başkanlığına Ferhat Dinçer atandı.
Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı Mahmut Sütcü, Cumhurbaşkanı kararıyla görevden alındı.
Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğünde Yönetim Kurulu Üyeliğine Hikmet Yıldırım, Genel Müdür Yardımcılığı ve Yönetim Kurulu Üyeliğine Salih Ercan, I. Hukuk Müşavirliğine Nigar Genç atandı.
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu Başkanı İbrahim Ömer Gönül de görevden alındı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütahya İl Kültür ve Turizm Müdürü Zekeriya Ünal da görevinden alındı.
Ne olmuştu?
Türkiye’de yaklaşık 456 bin yatırımcıyı ilgilendiren ve toplam büyüklüğü 891 milyar liraya ulaşan fon krizi, bazı yatırım fonlarında yaşanan likidite sorunları ve yatırımcıların paralarını geri çekme talepleriyle gündeme geldi. Pusula Portföy fonlarından gelen yüksek tutarlı çıkış taleplerinin ardından bazı fonların yatırımcılara yapılması gereken ödemelerde temerrüde düştüğü açıklandı. Tera Portföy’e bağlı iki fonda da benzer ödeme sorunlarının ortaya çıkması, piyasadaki endişeleri artırdı.
Fonlardaki sorunların ardından borsada sert düşüşler yaşanırken Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), 17 Eylül’de yedi portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu fonların tasfiye sürecini başlattı. Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1 Capital, Pardus ve Bulls portföy yönetim şirketlerine bağlı 131 fon tasfiye kapsamına alındı. Süreçte yatırımcıların birikimlerinin ne kadarının ve ne zaman geri ödeneceği tartışma konusu oldu.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı da sermaye piyasası işlemlerinde manipülasyon, nitelikli dolandırıcılık ve suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama iddiaları üzerine soruşturmalar başlattı. Soruşturma kapsamında portföy yönetim şirketleri ve holding yöneticilerinin para hareketleri incelemeye alındı; bazı şüphelilerin mal varlıklarına yönelik tedbirler uygulandı. Eylül ayının son haftasında aralarında Tera Holding yöneticileri ve Doğa Sigorta Yönetim Kurulu Başkanı Nihat Kırmızı’nın da bulunduğu isimler tutuklandı.
Soruşturma, dosyaya ilişkin haber ve paylaşımlar nedeniyle gazetecilere yönelik işlemlerle de gündeme geldi. Gazeteciler Şaban Sevinç ve Mustafa Balcı, fon soruşturması hakkında yanıltıcı bilgi yaydıkları iddiasıyla tutuklandı. Murat Ağırel ve İsmail Saymaz elektronik kelepçe ile hakkında ise adli kontrol kararı verildi. Ancak Ağırel bir haber nedeniyle tekrar gözaltına alındı.
SPK, 17 Ekim’de yayımlanan bülteninde Vişne Madencilik ve Işıklar Enerji hisselerindeki işlemler nedeniyle 37 kişi hakkında suç duyurusunda bulunulmasına karar verdi. Kurul ayrıca bazı isimlere işlem yasağı ve lisans iptali yaptırımları uyguladı.
Fon soruşturmasının siyasi boyutunda, AKP'li eski Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya ile eşi İlyas Kaya’nın yatırımları da gündeme geldi. Çiftin 163 milyon liralık yatırımla yaklaşık 2,2 milyar lira kazanç elde ettiği ve fonlardaki kriz ortaya çıkmadan önce paralarını çektiği ortaya çıktı. Kaya ve eşinin, etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanmak amacıyla TMSF’nin gönüllü iade hesabına para yatırdığı bildirildi. Adalet Bakanı Akın Gürlek, yapılan ödemenin soruşturmayı ya da dosyayı kapatmayacağını açıkladı ancak Kaya hakkında henüz gözaltı veya tutuklama kararı bulunmuyor.
Soruşturmanın yurt dışına uzanan para trafiğinde de dikkat çekici iddialar ortaya çıktı. Tutuklanan Pusula Portföy Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Yarız’ın İsviçre’deki bir hesaba yaklaşık 25 milyon avro aktardığı, Serdar Turhan’ın da İsviçre’deki bir hesaba 15 milyon dolar gönderdiği öne sürüldü. Soruşturma kapsamında yurt dışına çıkarıldığı belirtilen paraların izinin sürüldüğü ve iadesi için süreç başlatıldığı açıklandı.