Kısa Dalga- Türkiye’de basın ve ifade özgürlüğüne yönelik kısıtlamalar sürüyor. Eylül ayında en az 1270 X hesabı erişime engellenirken T24’ün internet sitesi ve sosyal medya hesapları da kapatıldı. Kısa Dalga’nın sosyal medya hesapları da erişim engelleriyle karşı karşıya kaldı. Halk TV Yönetim Kurulu Başkanı Cafer Mahiroğlu hakkında soruşturma yürütülürken, Mahiroğlu’nun ortağı veya yöneticisi olduğu belirtilen şirketlere TMSF kayyım olarak atandı. Sansür dalgasının son hedefi ise Türkiye İşçi Partisi’nin (TİP) X hesabı oldu.
TİP’in X hesabına erişim engeli
Türkiye İşçi Partisi’nin (TİP) 582 bin takipçili X hesabına erişim engeli getirildi. İfade Özgürlüğü Derneği’nin (İFÖD) aktardığına göre, partinin @tipgenelmerkez kullanıcı adlı hesabı, 5651 sayılı Kanun’un 8/A maddesi kapsamında erişime engellendi. Hesap, kararın ardından henüz Türkiye’den görünmez kılınmadı.
Bir ayda en az 1270 hesap engellendi
İFÖD, 2 Ekim’de yaptığı açıklamada, eylül ayında en az 1270 X hesabına erişim engeli getirildiğini duyurdu. Engellemeler gazetecileri, haber kuruluşlarını, akademisyenleri, hak örgütlerini ve LGBTİ+ örgütlerini de kapsadı.
Bağımsız haber sitesi T24’ün internet sitesi ve X hesabı da 30 Eylül’de erişime engellendi. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın talebi üzerine verilen kararın gerekçesinde, T24’te yayımlanan 118 LGBTİ+ haberi gösterildi. T24’ün erişim engeline yaptığı itiraz reddedildi; kuruluş kararı Anayasa Mahkemesi’ne taşıyacağını açıkladı.
Erişim engelleri, sansürü izleyen kuruluşları da hedef aldı. İFÖD’ün internet sansürünü belgeleyen EngelliWeb projesinin X hesabı 1 Ekim’de, derneğin kendi hesabı ise 5 Ekim’de erişime engellendi.
5651 sayılı kanunun 8/A maddesi şöyle:
“MADDE 8/A
(1) Yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması sebeplerinden bir veya bir kaçına bağlı olarak hâkim veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde, Cumhurbaşkanlığı veya millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması ile ilgili bakanlıkların talebi üzerine Başkan tarafından internet ortamında yer alan yayınla ilgili olarak içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi kararı verilebilir. Karar, Başkan tarafından derhâl erişim sağlayıcılara ve ilgili içerik ve yer sağlayıcılara bildirilir. İçerik çıkartılması ve/veya erişimin engellenmesi kararının gereği, derhâl ve en geç kararın bildirilmesi anından itibaren dört saat içinde yerine getirilir.
(2) Cumhurbaşkanlığı veya ilgili Bakanlıkların talebi üzerine Başkan tarafından verilen içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi kararı, Başkan tarafından, yirmi dört saat içinde sulh ceza hâkiminin onayına sunulur. Hâkim, kararını kırk sekiz saat içinde açıklar; aksi hâlde, karar kendiliğinden kalkar.
(3) Bu madde kapsamında verilen erişimin engellenmesi kararları, ihlalin gerçekleştiği yayın, kısım, bölüm ile ilgili olarak (URL, vb. şeklinde) içeriğe erişimin engellenmesi yöntemiyle verilir. Ancak, teknik olarak ihlale ilişkin içeriğe erişimin engellenmesi yapılamadığı veya ilgili içeriğe erişimin engellenmesi yoluyla ihlalin önlenemediği durumlarda, internet sitesinin tümüne yönelik olarak erişimin engellenmesi kararı verilebilir.
(4) Bu madde kapsamındaki suça konu internet içeriklerini oluşturan ve yayanlar hakkında Başkan tarafından, Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur. Bu suçların faillerine ulaşmak için gerekli olan bilgiler içerik, yer ve erişim sağlayıcılar tarafından hâkim kararı üzerine adli mercilere verilir. Bu bilgileri vermeyen içerik, yer ve erişim sağlayıcıların sorumluları, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, üç bin günden on bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
(5) Bu madde uyarınca verilen içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi kararının gereğini yerine getirmeyen erişim sağlayıcılar ile ilgili içerik ve yer sağlayıcılara Başkan tarafından elli bin Türk lirasından beş yüz bin Türk lirasına kadar idari para cezası verilir.”