İBRAHİM EKİNCİ
İran Savaşı biterse, “petrol fiyatları düşecek, enflasyon korkuları yatışmaya başlayacak, merkez bankalarının faiz artırımları ötelenecek” derken… Fed’in yeni başkanı, faiz indirimi yanlısı Trump’ın ataması olduğu için kendisinden beklenenin tam tersine şahin bir yönlendirme yaptı. Nedeni ABD’de enflasyonun yükselmesi, neredeyse hedefin iki katına yakın düzeyde olmasıydı. Şahin konuşma, Fed’in bir de değil iki faiz artırımı yapabileceği beklentisini besledi, dolar değerlenmeye, altın kan kaybetmeye başladı ve ons altın 4000 doların altına geriledi.
Fakat geçen hafta sonu tablo değişti. İran müzakerelerinin olumlu seyrinin etkisiyle petrol beklenin aksine hızla savaş öncesi seviyelere (70 dolara doğru) inişe geçti. Daha önemlisi ABD’de Kişisel Tüketim Harcamaları Fiyat Endeksi PCE mayıs verisi manşette (%4,1) ve çekirdekte (%3,4) piyasa beklentisi ile aynı geldi. FED’in faiz artırımı beklentisi eylülden ekim ayına kaydı. Hatta eğer enflasyonda gevşeme devam ederse bu yıl faiz artırımı olmayabileceği beklentisi de doğdu. Bunun sonucunda dolar endeksinde sınırlı bir geri çekilme yaşandı, altın tekrar 4.000 doların üzerine çıktı. Cumartesi akşam saatleri itibariyle 4.089 dolar seviyesindeydi. Yatırımcıların odağında şimdi ons altın, gümüş ve platin fiyatlarındaki son gelişmeler yer alıyor.
ABD ile İran arasında İsviçre'de gerçekleştirilen dörtlü görüşmelerin birinci turu 18 saat sürdü. Arabulucu ülkeler Katar ve Pakistan Dışişleri Bakanlıkları ortak açıklamalarında ilk günün olumlu ve yapıcı bir atmosferde geçtiğini vurguladı. Ancak kırılganlık devam ediyor. ABD, İran’ın bir ticari gemiye saldırdığı gerekçesiyle İran’a saldırı düzenledi. İran da misillemede bulundu.
PİYASA
BORSA: BIST 100 endeksi, en düşük 14.147,05 puanı ve en yüksek 14.871,49 puanı gördükten sonra haftayı, önceki hafta kapanışının yüzde 3,13 altında 14.274,02 puandan tamamladı.
- Ne olur? Borsada yukarı veya aşağı yönlü sert bir hareket için neden gözükmüyor. Hafta başı büyük borsalara göre bir yön muhtemel. Destek 14.100’de direnç 14.360’ta.
ALTIN: Cumhuriyet altınının satış fiyatı %1,62 düşüşle 41 bin 98 liraya geriledi. Geçen hafta sonu 10 bin 382 lira olan çeyrek altının satış fiyatı %1,63 azalışla 10 bin 212 liraya geriledi. Kapalıçarşı'da işlem gören 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı bu hafta %1,63 azalışla 6 bin 97 liraya indi. Gün içinde dalgalı bir seyir izleyen ons altın yüzde 1,55 değer kazanarak 4.089 dolara yükseldi.
- Ne olur? ABD enflasyon verileri altın için iyi haber. Dolarda endeksinde geri çekilme oldu. Fed’in faiz artırım olasılığı bu yıl için 2’den 1’e inmiş görünüyor. İran müzakerelerindeki olumlu hava da altını destekliyor. MB’lerin yeniden altın alımına döneceği tahmini de var. Hindistan’da altın talebinin canlandığı haberi geliyor. Tablo devam ederse dipten alım fırsatlarının da desteği ile mutedil bir yükseliş temposu izlenebilir. Bununla birlikte altın için en iyi senaryo, enflasyon korkularının yatışması ve merkez bankalarının yeniden faiz indirimlerine dönmesi… Bu da orta vadeli bir beklenti.
DÖVİZ: Euro yüzde 0,06 yükselişle 53,3080 liradan tamamlandı. Bu hafta ABD doları yüzde 0,39 artarak 46,6280 liradan tamamlandı.
- Ne olur? Baskılı kuru devam ediyor. JP Morgan da baskılı kurun devam edeceğine güvenerek yüksek faizli TL’ye uzun vadeli yatırım pozisyonunu koruduğunu açıkladı. Piyasa beklentisi de bu yönde. Eğer hükümet siyasi tarafta şok edici adımlar atmazsa, ekonomi yönetimi enflasyonla mücadelenin temel araçlarından biri olarak baskılı kura devam edecek. Dolar talebinin izlendiği döviz mevduatında (DTH) geçen hafta şirketler kaynaklı 1,5 milyar dolarlık artış oldu. Şirketlerin döviz cinsi borcu çok yüksek. Burada da bir risk birikmesi olduğu söylenebilir.
FAİZ: Bankalarda mevduat faizleri geçen hafta birkaç puan gevşedi ve yüzde 42 civarında yoğunlaşma izlendi. Bunun daha altında, hatta %40’ın altında faiz veren, medyan seviyenin üzerinde %43 – 44 veren bankalar da var.
- Ne olur? az ayları nedeniyle enflasyon artış hızında bir yavaşlamaya paralel olarak, TCMB’nin önümüzdeki PPK toplantısında da faiz artırımı yapmaması büyük olasılık gibi görünüyor. Savaşın bitişi, petrol fiyatlarının inişe geçmesi de enflasyon artış hızını sınırlayan gelişmeler… Bu şartlar, bankaların faiz yarışından dönmelerine neden oldu, yeniden indirim, gevşeme tablosuna geçildiği görülüyor.
YATIRIM FONLARI: Kategorilerine göre bakıldığında, yatırım fonları arasında en çok kazandıran yüzde 0,75 ile "Para Piyasası Fonları" oldu. Yatırım fonları bu hafta yüzde 1,23 değer kaybetti. Emeklilik fonları yüzde 1,65 değer kaybetti.
PİYASA HABERLERİ
ABD ENFLASYON VERİSİ BEKLENTİLERE PARALEL
ABD’de Kişisel Tüketim Harcamaları (PCE) Fiyat Endeksi verileri açıklandı. Mayıs ayında endeks yıllık bazda yüzde 4,1 artış göstererek piyasa beklentilerine paralel gerçekleşti. Reuters anketine katılan ekonomistlerin tahminlerini karşılayan verinin ardından, son dönemde güçlü seyreden ABD dolar endeksi sınırlı bir geri çekilme yaşadı.
FED FAİZ ARTIRIMI BEKLENTİSİ GERİLEDİ
CME Group'un FedWatch verilerine göre, yatırımcıların eylül ayında faiz artırımı beklentisi zayıfladı. Daha önce yüzde 64 seviyesinde fiyatlanan faiz artırımı olasılığı, son verilerin ardından yüzde 59'a geriledi. Analistler, altının hafta başında gördüğü düşük seviyelerin ardından sınırlı bir toparlanma eğilimi sergilediğini ve alımların temkinli devam ettiğini ifade ediyor.
HİNDİSTAN’DA ALTIN TALEBİ CANLANDI, ÇİN’DE ZAYIF
Fiyatlardaki sert düşüşlerin ardından dünyanın en büyük altın tüketicilerinden Hindistan’da fiziki altın talebi canlanırken, fiyatlar yaklaşık bir buçuk ay sonra ilk kez primli seviyelerden işlem gördü. Buna karşın, en büyük tüketici konumundaki Çin’de altın talebi bu hafta da zayıf seyrini sürdürdü. Altındaki toparlanma diğer değerli metallere de olumlu yansıdı. Spot gümüş yüzde 2,2 artışla ons başına 59,12 dolara ulaştı.
EMTİADA ‘SÜPER EL NİNO’ ALARMI
Pasifik Okyanusu'nun doğusunda deniz yüzeyi sıcaklıklarının yükselmesiyle başlayan doğal iklim olayı El Nino, küresel emtia piyasalarını alarma geçirdi. ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi'nin El Nino'nun yeniden oluştuğunu açıklaması ve bunun 2027'ye kadar "Süper El Nino"ya dönüşme olasılığını yüzde 63 olarak duyurması, tarımdan madenciliğe kadar uzanan geniş bir emtia zincirinde yeni fiyat risklerini gündeme getirdi.
HALKA ARZDA MAYIS COŞKUSU
Borsa İstanbul’da sene başından bu yana 16 firma halka arz edildi. Halka arz başvurusu bulunan firma sayısı ise 149. SPK verilerine göre sadece 2026’da 29 firma halka arz başvuru- sunda bulunurken bunun 17’si Mayıs ayında gerçekleşti bu da 2026’da yapılan toplam halka arzın %58’i demek.
BORSA’YA ŞEFFAFLIK ÇAĞRISI
Borsa İstanbul’da hafta sonu açıklanan endeks değişiklikleri tartışmaları da beraberinde getirdi. Endeks hesaplamaları küresel borsalarla aynı olsa da BİST100'den Türkiye’nin en bilinen şirket hisselerinin çıkarılıp yerine yeni hisselerin alınması eleştirildi. Değişiklik öncesinde MSCI’nın Borsa İstanbul’a yönelik şeffaflık uyarıları da piyasada ses getirdi.
FİRMALARIN DÖVİZ BORCU 205,6 MİLYAR DOLAR
TCMB verilerine göre, nisanda önceki aya kıyasla finansal kesim dışındaki firmaların döviz varlıkları 1 milyar 508 milyon dolar azalırken yükümlülükleri 7 milyar 932 milyon dolar arttı. Bu gelişmeler sonucunda söz konusu firmaların net döviz pozisyonu açığı, 9 milyar 440 milyon dolar artarak 205 milyar 608 milyon dolara yükseldi.
ENFLASYONDA AŞAĞI YÖNLÜ REVİZYON
28 Şubat'ta başlayan ABD/İsrail-İran savaşı nedeniyle, yılsonu enflasyon tahminlerinde 7 puana yakın yukarı yönde revizyon yaparak %24-26 seviyesinden %31’e kadar çıkan ekonomistler, haziran ayı itibariyle barış rüzgarlarının esmesiyle aşağı yönlü revizyona geçtiler. 60 günlük ateşkesle gelen petrol fiyatlarındaki gerilemenin yanı sıra yurtiçinde gıda fiyatlarının düşmesiyle enflasyon tahminleri %29’a çekildi.
TCMB REZERVLERİ 157,2 MİLYAR DOLAR OLDU
TCMB brüt döviz rezervleri 6 milyar 387 milyon dolar artarak 59 milyar 511 milyon dolara çıktı. Altın rezervleri ise 1 milyar 272 milyon dolar azalarak 97 milyar 685 milyon dolara geriledi. Böylece Merkez Bankasının toplam rezervleri 19 Haziran haftasında bir önceki haftaya göre 5 milyar 115 milyon dolar artarak 152 milyar 81 milyon dolardan 157 milyar 196 milyon dolara çıktı.
JP, TL’DE UZUN POZİSYON ALDI
ABD merkezli yatırım bankası JPMorgan, küresel baskıya karşın Türk Lirası’ndaki uzun pozisyonunu koruduğunu açıkladı. Ayrıca banka dolarizasyon sinyali bulunmadığını ve kurun kontrollü patikayla uyumlu olduğunu belirtti. Banka ayrıca seçimlere ilişkin temel senaryosunun hâlâ 2027 yıl sonuna daha yakın bir takvime işaret ettiğini açıkladı.
HAFTANIN TAKVİMİ
Enflasyon verileri
Ekonomik güven endeksi
Dış ticaret istatistikleri
İşsizlik verileri
Genel yönetim bütçe dengesi
Kamu net borç stoku istatistikleri
KİT bilançoları
İSO PMI
ABD konut fiyat endeksi
MBA satın alma endeksi
MBA mortgage başvuruları
S and P Küresel imalat PMI
ABD işsizlik verileri