KELİME ATA
Sivas’ın Hafik ilçesinde 1916 yılında yaptırılan Osman Gazi anıt-büstü, Müslümanlar eliyle kamusal alana yerleştirilen ilk suret olma özelliğini taşıyordu. Ancak bu büst tartışmalardan dolayı kaldırılmıştı. Sonraki yıllarda da Aşık Veysel’in heykeli Sivas’a konulacakken İstanbul Gülhane Parkı’na gönderilmişti. Pir Sultan Abdal Anıtı ise aydınların yakıldığı Madımak Katliamında “tahrik unsuru” olarak kullanılmıştı. Yakın tarihte yapımı tamamlanan Aziz Vlas anıtının da açılışı yapılamamış, ismi Göz Evliyası olarak değiştirilmişti.
"Kabuk bağlamış bir yarayı kaşımanın manası yok"
Bu kez tartışmanın odağında Hacı Bektaş Veli heykeli var. Nizam Derneği Genel Başkanı Kasım Kılıç, “Sivas gibi hassas bir şehirde Sivas olaylarının Pir Sultan Heykeli yüzünden olduğu aşikarken, kabuk bağlamış yarayı kaşımanın bir manası yok. Belediye ne yapmaya çalışıyor? Bu heykel işinden bir an evvel vazgeçilmelidir” açıklamasını yaptı.
Büyük Birlik Partili Belediye Başkanı Adem Uzun, sosyal medyada “CHP gibi put diken başkan” gibi ifadelerle hedef alındı.
"Farklı kesimleri karşı karşıya getirecek adımlar"
Sivas Postası yazarlarından Refik Kutlu köşe yazısının başlığında doğrudan başkana seslenerek, “Sayın Adem Uzun, Sivas’ın hafızasıyla ve Sivaslının sabrıyla oynamayın” ifadelerini kullandı.
Heykel, anıt gibi sembolik çalışmaların toplumu birleştirici olması gerektiğini belirten Kutlu, “Geçmişte yaşanmış bazı ayrışmaları yeniden hatırlatacak veya farklı kesimleri karşı karşıya getirecek adımlar atılması son derece yanlış bir anlayıştır” değerlendirmesini yaptı. Hacı Bektaş Veli’nin şahsıyla veya Alevi vatandaşlarla problemlerinin olmadığını ifade eden Kutlu, “Sivas’ın kendi tarihinden ve kendi yetiştirdiği değerlerden koparılarak yapılan tercihlere itiraz ediyoruz” dedi.
"O zaman 15 temmuz atına da itiraz edilmeli"
Belediye Başkanı Uzun’un tepkilerin hatırlatılmasına ilk yanıtı “Cahiliye döneminde yaşamıyoruz” oldu. Heykele tapınma gibi bir durumun söz konusu olmadığını ifade eden Uzun, “Hacı Bektaş Veli heykeline sırf bu gerekçeyle karşı çıkılıyorsa 15 Temmuz nedeniyle külliyenin girişine konulan ve tamamen suret dolu olan anıta da itiraz edilmesi gerekir” dedi.
Uzun, sorunun temelinde bazı insanların bazı karakterlerin canlandırılmasından, değer görmesinden duydukları rahatsızlığın bulunduğunu ifade ediyor. Uzun, heykelin amacını ise şöyle anlatıyor:
"Saygı duyacaklar"
“Sivas’la ilgili kötü bir algı var. Bunun en büyük nedenlerinden biri 2 Temmuz. Şehir olarak biz böyle bir olayı yaşamak istemezdik. Ben Sünni’yim, ama Alevi olarak da doğabilirdim. Allah insanları farklı dillerde, dinlerde yaratmış. O halde insanlar birbirlerine saygı duyacaklar. Gittiğim yerlerde, 2 Temmuz’dan kaynaklı şehir hakkında oluşan olumsuz algıdan bir belediye başkanı olarak rahatsız oluyorum. 2 Temmuz’daki anmalarda şehrin bariyerlerle kapatılmasından da çok rahatsızlık duyuyorum. Sanki yürüyüş yapan insanlar Sivas halkına, Sivaslılar da anma için gelenlere saldıracakmış gibi kötü bir görüntü veriliyor. Bu algıyı değiştirmek gerektiğine inanıyorum.”
Belediye Başkanı Adem Uzun’a göre Hacı Bektaş Veli, Pir Sultan Abdal’a göre daha birleştirici bir isim:
“Pir Sultan Abdal da Hacı Bektaş Veli gibi bir Türkmen çocuğu... İsyankâr bir ruha sahip. Hacı Bektaş Veli birlik, beraberlik ve kardeşliğin sembolü ve kendisi bir evliya. Anadolu Moğol zulmü altında inlerken, paramparça olmuş, dağılmış, bölünmüşken Hacı Bektaş Veli ‘bir olalım, iri olalım, diri olalım’ diyerek insanları bir araya getirdi. 800 yıl önce verdiği mesajlar hâlâ geçerli. İlim, bilim, akıl, sevgi demiş. Şimdi de çok zor günlerden geçiyor Türkiye. Yoksulluk, sefalet, bölünmüşlük var. Yeniden birliğe ihtiyacımız var. Dolayısıyla burada karakterin iyi seçilmesi gerekiyordu.”
"Sünniler de o heykeli korur"
Alibaba, Seyrantepe, Gökçebostan gibi mahalleler Alevi nüfus ağırlıklı yapısıyla biliniyor. Başkan Uzun ise Sivas’ın tüm mahallelerinde Alevi ve Sünnilerin bir arada yaşadıklarını belirtiyor. Herhangi bir toplumsal gerilim anında heykelin hedef alınmasının söz konusu olup olmayacağı konusunda ise Sivas Belediye Başkanı Adem Uzun, Sünnilerin de Alevilerle birlikte o heykeli koruyacağına inanıyor.
Yeni heykeller yolda
Sivas Belediyesi, Hacı Bektaş Veli heykeliyle ilgili herhangi bir açılış yapmayı düşünmüyor. Başkan Adem Uzun, heykelleri tarih bilincinin oluşturulması anlamında bir araç olarak gördüklerini ve devamının geleceğini ifade ediyor. Uzun, Kızılırmak Projesi kapsamında bir oluşturulacak parka Danişment Gazi, Eretna Bey, Aşık Ruhsati, Aşık Veysel gibi isimlerin büstlerinin bulunacağını söyledi.
Kelime Ata
Gazi Üniversitesi Basın Yayın Yüksekokulu'nu bitirdikten sonra meslek hayatına Hürriyet Haber Ajansı'nda başladı. Hürriyet, Günaydın, SiyahBeyaz, Schwarzweiß, Günlük Haber, Gazete Ankara, Flash TV gibi yayın organlarında muhabirlik ve editörlük yaptı. Yayınlanmış üç kitabı var, sürekli basın kartı sahibi.