İBRAHİM EKİNCİ
Takipteki alacaklarda 1 yılda %84,6 artış oldu. Bu artış enflasyonun 3, toplam kredilerdeki artışın 2 katına yakın. Halen miktar 700 milyara dayanmış gözüküyor. Eğer böyle devam ederse yıl sonunda 1 trilyonu görmek mümkün.
***
BDDK verilerine göre takipteki alacaklardaki artış oldukça tempolu gözüküyor. Son 1 yıl içinde neredeyse ikiye katlanarak 700 milyara dayanmış gözüküyor. 1 yıl önce 18 Nisan 2025 itibariyle bu miktar 375,5 milyardı. Bu tempoda devam ederse yıl bitmeden 1 trilyona gelmesi mümkün gözüküyor. 18 Nisan 2025’ten 17 Nisan 2026’ya artış oranı yüzde 84,6. Bu yılın başından bu yana artış oranı ise yüzde 16,5 olmuş. 2 Ocak itibariyle takipteki alacak miktarı 595,2 milyardı.
KOBİ’ler sıkışmış görünüyor
Alt ayrımlarına bakıldığında şirketler tarafında durumun daha kritik olduğu görülüyor. Tüketici kredilerinde (bireysel kredi kartları dahil) artış oranı son bir yılda yüzde 80,6 düzeyinde gerçekleşmiş. Ticari ve diğer kredilerde ise artış oranı yüzde 87,4 düzeyinde. Ticari kredilerin altında, “taksitli ticari krediler” kalemindeki artış yüzde 122, kurumsal kredi kartlarında yüzde 126,2 düzeyinde. KOBİ kredilerinde takipteki alacaklar ise yüzde 120,8 düzeyinde olmuş. Yılbaşından bu yana bakıldığında da bu kalemlerdeki artış tüketiciden daha yüksek görünüyor.
En fazla takip taşıt kredilerinde
Tüketici kredilerinde takipteki kredi miktarında yılbaşından bu yana en yüksek artış taşıt kredilerinde olmuş. Oysaki yıllık bazda en düşük artış da taşıt kredilerinde. Tablo, yılbaşından bu yana taşıt kredilerinde bir sıkışma olduğunu yansıtıyor.
Son bir yıl içinde tüketici kredilerinde (konut, taşıt, ihtiyaç) artışlar sırasıyla şöyle: Konutta yüzde 61,2, taşıtta yüzde 58,9, ihtiyaç kredisinde yüzde 73,1. Ancak yılbaşından bu yana bakıldığında takibe düşen miktardaki artış konutta yüzde 13,5, taşıtta yüzde 20,9, ihtiyaçta yüzde 15,3 olmuş.
Bireysel kredi kartlarında yılbaşından bu yana takibe düşen miktardaki artış yüzde 18.8, son 1 yıl itibariyle yüzde 88,2 düzeyinde. Bu kalem de hızlı yükseliyor.
Takibe düşen 693 milyarın 284,3 milyar tüketiciden, 408,9 milyarı ticari taraftan geliyor.
Bu oranlardaki temel sorun artışın enflasyonun çok üzerinde olması… Bilindiği gibi yıllık enflasyon yüzde 31. Yine son 1 yılda toplam kredi toplam krediledeki artış oranı yüzde 39,7. Takibe düşendeki artış bu iki rakamın 2–3 katı seviyesine çıkmış görünüyor. Takibe düşen kredi miktarı bankacılık sektörünün bilançosu bakımından kritik bir oran (%2,8) teşkil etmiyor ancak, kullanıcılar açısından sıkıntının büyüdüğünü yansıtıyor.
İbrahim Ekinci, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümü mezunudur. Basında çalışmaya, 1990 yılında başladı. Dünya Gazetesi, Yeni Yüzyıl, Star gazetelerinde ekonomi muhabirliği yaptı. Power Dergisi’nde genel yayın müdür yardımcılığı yaptı. 2000 yılında Milliyet Gazetesi’nde çalışmaya başladı. Ekonomi Servisi’nde 5 yıl editörlük, şef yardımcılığı, 5 yıl süreyle de servis şefi yöneticiliği yaptı. 2010 yılında tekrar Dünya Gazetesi’ne dönerek 10 yıl süreyle yazıişleri müdürü ve genel yayın müdür yardımcısı olarak çalıştı. Halen Ekonomi Gazetesi ve Kısa Dalga’ya haber ve yazılar yazıyor.