İran, Hürmüz Boğazı'nın ticari gemilere açıldığını duyurdu

Kısa Dalga - ABD Başkanı Donald Trump, İsrail ve Lübnan arasında 10 günlük ateşkes sağlandığını açıklamıştı.

İran Dışişleri Bakanı Seyed Abbas Arakçi, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, ateşkesin geri kalan süresi boyunca boğazdan tüm ticari gemilerin geçişine izin verileceğini belirtti.

İran Dışişleri Bakanı Arakçi, ’’Lübnan’daki ateşkes doğrultusunda, Hürmüz Boğazı’ndan tüm ticari gemilerin geçişi, ateşkesin geri kalan süresi boyunca tamamen açık ilan edilmiştir. Geçişler, İran İslam Cumhuriyeti Limanlar ve Denizcilik Örgütü tarafından daha önce duyurulan koordineli rota üzerinden gerçekleştirilmektedir’’ ifadelerini kullandı.

Hürmüz Boğazı, dünya sıvı petrol tüketiminin yaklaşık yüzde 20'sini ve küresel LNG ticaretinin de yüzde 20'sini taşıyan, küresel enerji güvenliği açısından en kritik deniz geçiş noktalarından biridir. Suudi Arabistan, Irak, Kuveyt, Katar, Bahreyn ve İran gibi büyük üreticilerin ihraç ettiği petrol ve doğalgazın önemli bir kısmı bu geçiş noktasından geçerek küresel piyasalara ulaşır.

Boğaz, ABD Enerji Enformasyon İdaresi'nin 2025 verilerine göre günlük 20 milyonu aşkın varil ham petrol ve petrol ürünü taşımaktadır.

Savaş ve kapatma süreci

ABD/İsrail ile İran arasındaki savaş 28 Şubat 2026'da başladı. Savaşın fitilini ateşlemesiyle birlikte İran Devrim Muhafızları Ordusu, Hürmüz Boğazı'ndan ticari gemi geçişlerini fiilen engelledi; VHF radyo yayınlarıyla gemilere "Hiçbir gemi geçiş yapamaz" uyarıları yapıldı. Boğazdaki trafik, savaşın başlamasının ardından yüzde 90'dan fazla düşüş gösterdi.

İlk ateşkes girişimi ve yeni kriz

7 Nisan'da ABD Başkanı Donald Trump, Pakistan'ın arabuluculuğuyla İran ile iki haftalık bir ateşkese vardığını açıkladı. İran'ın Hürmüz Boğazı'nı derhal açacağını belirtti. Aynı gün İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de İran'ın şartları kabul ettiğini duyurdu.

Ancak İsrail'in Lübnan'a yönelik operasyonlarının devam etmesi üzerine Tahran, geçişleri yeniden dondurduğunu açıkladı. İran tarafı, ABD ile varılan ateşkesin Lübnan'ı da kapsaması gerektiğini ABD ablukaları

Pakistan'daki müzakerelerin çökmesinin ardından Washington harekete geçti. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), 13 Nisan Türkiye saatiyle 17.00'de İran limanlarına giriş ve çıkış yapan tüm gemilere deniz ablukası başlattığını açıkladı. CENTCOM, ablukanın yalnızca İran limanlarına giden veya bu limanlardan gelen trafiği hedef aldığını, diğer bölge ülkelerinin limanlarına yönelik sevkiyatların koordineli bir şekilde devam edebileceğini belirtti.

Abluka sonrasında boğazdaki trafik dibe vurdu. MarineTraffic verilerine göre, 16 Nisan'da Hürmüz Boğazı'ndan yalnızca 3 gemi geçiş yaptı.

Lübnan ateşkesi ve yeni açılım

İran'ın boğazın yeniden açılması için öne sürdüğü temel koşullardan biri olan Lübnan'da ateşkes sağlanmasının ardından İran Dışişleri Bakanı Arakçi, 17 Nisan'da Hürmüz Boğazı'nın ticari gemilerin geçişine tamamen açıldığını duyurdu.

2 binden fazla kişi öldü

İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırıları sonucunda 2 binden fazla kişi öldürüldü, Lübnanlı yetkililerin verdiği bilgiye göre 1,2 milyon kişi de yerinden edildi. İsrail verilerine göre, Hizbullah'ın saldırılarında ise İsrail'de iki sivil ve Lübnan'daki görevleri sırasında 13 asker hayatını kaybetti.

İsrail ve Lübnan arasında 10 günlük ateşkes