Sicilya’da müze soygunu: Rönesans ustası Antonello da Messina’nın dört eseri çalındı

Kısa Dalga - Avrupa’daki büyük sanat eseri hırsızlıklarına bir yenisi eklendi. İtalya Kültür Bakanı Alessandro Giuli, Sicilya’daki Messina Bölge Müzesi’nden (Museo Regionale di Messina) Rönesans ustası Antonello da Messina’ya atfedilen dört eserin çalındığını açıkladı.

Soygun cumartesi gecesi gerçekleşti. Çalınan eserler arasında Antonello’nun en önemli yapıtlarından 1473 tarihli San Gregorio Poliptiği’nin günümüze ulaşan beş panelinden üçü bulunuyor. Ayrıca bir yüzünde Meryem ve çocuk İsa, diğer yüzünde ise ölü İsa’yı gösteren küçük, çift taraflı bir ahşap pano da çalındı.

İtalya Kültür Bakanlığı eserleri “olağanüstü değerde” olarak nitelendirirken, AP’nin aktardığı uzman değerlendirmelerine göre çalınan eserlerin toplam değerinin 70-80 milyon eurocivarında olduğu tahmin ediliyor.

Alarm nasıl devre dışı kaldı?

Soruşturmanın en önemli başlıklarından biri, hırsızların müzenin güvenlik sistemini nasıl aşabildiği.

Müze Müdürü Marisa Mercurio, hırsızlığın yerel saatle yaklaşık 21.50’de gerçekleştiğinin düşünüldüğünü söyledi.

İtalyan haber ajansı ANSA’ya dayandırılan bilgilere göre polis, eserlerin karaborsa sanat piyasasında faaliyet gösteren kişiler tarafından sipariş üzerine çalınmış olabileceği ihtimali üzerinde duruyor.

Çift taraflı küçük tablo güvenlikli vitrinin içinden çıkarıldı. Diğer eserlerin de tuval değil ahşap üzerine yapılmış olması, hırsızların işini zorlaştırdı; eserlerin rulo haline getirilerek taşınması mümkün değildi.

Soygun sırasında poliptiğin beş panelinin tamamının yerinden çıkarıldığı, ancak bunlardan ikisinin kaçış sırasında terk edildiği bildirildi.

Mercurio, “Olanlar karşısında şoktayız” diyerek hırsızlığı müze, Messina, kent halkı ve sanat dünyası açısından büyük bir kayıp olarak nitelendirdi.

Sicilya Rönesansı'nın büyük ustası

Yaklaşık 1430’da Messina’da doğan Antonello da Messina, 15. yüzyıl İtalyan Rönesansı’nın en önemli ressamlarından biri kabul ediliyor.

Çalınan eserlerin merkezindeki San Gregorio Poliptiği, 1473 yılında Messina’daki Santa Maria Manastırı için yapılmıştı. Eserin günümüze ulaşan beş panelinde merkezde çocuk İsa’yı kucağında tutan Meryem, yanlarda Aziz Gregorius ve Aziz Benediktus; üst panellerde ise Cebrail ile Meryem tasvir ediliyor.

Çalınan diğer eser ise yalnızca yaklaşık 16 x 12 santimetreboyutunda. 1465-1470 yıllarına tarihlenen ahşap panonun ön yüzünde çocuk İsa'yı taşıyan Meryem ile dua eden bir Fransisken, arka yüzünde ise Pietà tasviri bulunuyor. Küçük boyutları nedeniyle eserin kişisel ibadet amacıyla kullanıldığı düşünülüyor.

Messina Belediye Başkanı Federico Basile, soygunu “iğrenç bir suç eylemi” olarak nitelendirdi:

“Bütün Messinalılara ait bir miras ihlal edildi. Messina tarihinin çalınmasına izin vermeyecek.”

Avrupa'da müze güvenliği yeniden tartışılıyor

Messina soygunu, Avrupa’da yüksek değerli sanat eserlerinin güvenliği konusundaki tartışmaların sürdüğü bir dönemde meydana geldi.

İtalya’nın sanat eserlerine karşı işlenen suçlarda uzmanlaşmış polis birimi, kısa süre önce Parma yakınlarındaki bir müzeden çalınan Cézanne, Renoir ve Matisse tablolarını geri almıştı. Üç eserin toplam değerinin yaklaşık 9 milyon euro olduğu belirtilmişti.

Geçen yıl Paris’te Louvre’a gündüz saatlerinde giren hırsızların yaklaşık 88 milyon euro değerinde tarihi mücevherleri çalması da Avrupa’daki müzelerin güvenlik sistemlerini gündeme taşımıştı.