Öğrenci Sendikası’ndan MESEM raporu: Öğrencilerin yüzde 90’ı iş kazası geçirdi

Kısa Dalga - Öğrenci Sendikası, 4 Mayıs’ta sanayi yoğunluğunun en fazla olduğu illerden biri olan Kocaeli’nin Gebze ilçesinde MESEM’li öğrencilerle yaptığı anketin raporunu yayımladı.

Raporda, 14-18 yaş arasındaki 926 öğrenci ile yapılan ankette öğrencilerin çoğunluğunun sanayiye bağlı sektörlerde ve fabrikalarda çalıştığı kaydedildi.

Ankete katılan MESEM’li öğrencilerin yüzde 58.1’inin haftanın tüm günlerinde çalıştığı, yüzde 38,7’sinin de 6 gün çalıştığı belirtildi.

Öğrencilerin yüzde 70.9’unun 12 saat ve üzerinde çalıştığı, %25,6’sının ise 10-12 saat çalıştığı ortaya kondu.

Raporda, haftanın her günü günün yarısını iş yerlerinde geçiren öğrencilerin yüzde 95’inin sosyal hayatlarına 0-3 saat arası bir vakit ayırabildiklerini belirtildi. Ankete katılan öğrencilerin yüzde 97’si çalıştıkları işten mutlu olmadığını ifade ettiği görüldü.

Küfür ve şiddete maruz kalıyorlar

Araştırmada, öğrencilerin yüzde 97,8’i küfür ve hakarete maruz kaldığını, yüzde 96,6’sı fiziksel şiddete maruz kaldığını belirtti.

Gebze’deki MESEM’li öğrencilerden ulaşım masrafları işyeri tarafından karşılananların oranı yalnızca yüzde 8,2. Bu öğrencilerden yüzde 66,7’si servis ile iş yerine ulaşım sağladığını belirtirken yüzde 33,3’ü ise toplu taşıma ve özel araç ile çalıştığı yere gittiğini ifade etti.

İş yerlerinin yüzde 36’sı öğrencilere yemek vermiyor

Raporda, iş yerlerinin yüzde 63,9’unda bir öğün yemek verildiği, yüzde 36,1’inde ise yemek verilmediği belirtildi. Öğrencilerle yapılan ankette yemek verilmeyen öğrencilerin yüzde 82,7’sinin yemeğini evden getirdiği kaydedildi.

MESEM’li öğrencilerden iş tanımı: Ayak işleri, angarya

Ankete katılan MESEM’li öğrencilerin yüzde 91,4’ü meslek alanı dahilinde çalışamadığını dile getirdi ve çoğunlukla “ayak işleri, angarya işler, temizlik, ağır işler, para sayma, tehlikeli ve ölüm riski olan her iş” gibi işler yaptıklarını belirtti.

Gebze’de ankete katılan MESEM’li öğrencilerinin iş kolları araştırıldığında yüzde 54,5 oranıyla enerji sektöründe, bunun hemen arkasından yüzde 8,7 oranıyla metal sektöründe çalıştıkları görüldü.

İş yerlerinin çoğunda denetim yok

MESEM’li öğrencilerin yüzde 88,9’u genellikle iş yerlerine denetime gelinmediğini ifade etti. Raporda öğrencilerden bazılarının denetimlere dair, “yılda bir kez gelindiği”, “rüşvet verildiği”, “denetimlerde patron ve ustalara önceden haber verildiğinden ötürü yalan söylemek için baskı olduğu”, “üstünkörü denetimler yapıldığı, sorumlu bir işleyiş olmadığı” gibi yorumlarda bulundu.

Denetimden önce patronlara haber veriliyor

Denetim olduğunu belirten öğrencilerin yüzde 70,2’si denetimden önce patronlara haber verildiğini ifade etti. Ankette yer alan “Denetimlerde sizin çalışma koşullarınızı iyileştirmek için bir müdahale oldu mu?” sorusuna öğrencilerin yüzde 92,1’i “Hayır” cevabı verdi.

Öğrenciler izin istediğinde kötü muameleye maruz kalıyor

Öğrencilerin yüzde 91,6’sı işyerinden ücretli izin alamadığını, yüzde 87,6’sı ise izin almak istediğinde kötü muamele ile karşılaştığını ifade etti. Öğrencilerin yüzde 97,6’sı Şubat tatilinde ücretli izne çıkamıyorken bu oran yaz tatili için yüzde 92,7 olarak belirlendi.

Ankete katılan öğrencilerin yüzde 98,7’si maaşlı çalıştığını belirtti ve maaş alanların yüzde 78’inin aylık 7.000 TL ve civarı maaş aldığı kaydedildi. Bu miktar ise kanunen uygulanması gereken oranın, yani asgari ücretin yüzde 30’unun altında kaldı.

Haftanın tüm günleri, günün yarısında iş yerlerinde olan MESEM’li öğrencilerin okula devam durumları da raporlandı. MESEM’li öğrencilerin yüzde 95,4’ü okullarının ders devamlılığıyla ilgili bir müdahalede bulunmadığını, yüzde 94,8’i ise ders devamsızlıklarının doğru işlenmediğini belirtti.

23 bin işletmenin sözleşmesi feshedildi

Yeni Şafak'ta yer alan habere göre Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, mesleki eğitimde uygulamalı eğitimin güvenliğini artırmak için 253 bin işletmenin denetlendiğini, 23 bin 252’siyle sözleşmenin feshedildiğini açıkladı.

MESEM nedir?

Milli Eğitim Bakanlığı, MESEM’in amacının ülkenin meslek sahibi insan ihtiyacını karşılamak olduğunu belirtiyor. MESEM’in tanıtımlarında “Haydi mesleki geleceğini birlikte planlayalım, gelecek mesleki eğitimde” deniliyor.

Meslek liselerinden farklı olarak MESEM’de öğrenciler 1 gün okula gidip teorik eğitim alırken, 4 gün işletmelerde pratik eğitim eğitim alıyor. Yani işe gidip çalışıyor. Kayıt için en az ortaokul veya imam hatip ortaokulunu bitirmiş olmak gerek. Başvurularda yaş sınırı yok. Çıraklık eğitimi 3, kalfalık eğitimi 1 yıl sürüyor.
MESEM’e giden 9,10 ve 11. Sınıf öğrencilere asgari ücretin en az yüzde 30’, 12. Sınıf öğrencileri asgari ücretin en az yarısı kadar maaş veriliyor.
Meslek hastalıkları ve iş kazalarına karşı sigorta yapılıyor ama bu sigorta emeklilik hesabına katılmıyor.

Göz göre göre MESEM cinayeti: Hayatını kaybeden 15 yaşındaki çocuğa daha önce de elektrik çarpmış

Bir MESEM hikayesi: 18 yaşında üç iş kazası geçirdi, işten atıldı

MESEM'de göstermelik önlem: Şantiyeleri denetlemeyen MEB, önceliği işletmelerin sözleşmelerine verdi

Bir 'gelecek' problemi: MESEM...