“Yenidoğan Çetesi” dosyasında SGK incelemesi: Faturalar kabarık, kayıtlar eksik

GÜLSEVEN ÖZKAN

İstanbul’da bebek acil hastalarını önceden anlaştıkları özel hastanelerin yenidoğan ünitelerine sevk ederek ölümlerine neden oldukları iddiasıyla yürütülen ve kamuoyunda “Yenidoğan Çetesi” olarak bilinen davada yargılama devam ediyor. Aralarında doktor ve sağlık çalışanlarının da bulunduğu 10’u tutuklu 63 sanığın yargılandığı davanın 8. duruşması 24 Mart’ta Bakırköy 22. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülecek.

Bir yılı aşkın süren davada bebek ölümlerinin nedeni kesin olarak tespit edilemedi. Mahkeme heyeti, 7. duruşmasında Adli Tıp Kurumu (ATK) tarafından hazırlanan raporlar arasında çelişkiler bulunduğunu belirterek ATK Üst Kurulu’ndan her bir bebek için ayrı ayrı yeni rapor hazırlanmasını talep etti. Öte yandan Kısa Dalga’nın ocak ayında yayınladığı “Yenidoğan Çetesi” araştırma dosyasında, sanık Dr. Dursun Eryılmaz’ın avukatının başvurusu üzerine İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Başhekimliği Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından hazırlanan “6 bebeğin ölümünde ihmal olmadığına” dair rapor ortaya çıkmıştı.

Mahkeme heyetinin Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) zararına yönelik davanın başında istediği rapor beklenirken SGK müfettişlerinin 17 Mart 2025’te hazırladığı ön raporda kapatılan hastanelerdeki aykırı işlemlerin anlatıldığı ortaya çıktı. SGK, hayatını kaybeden bebeklere yönelik raporların İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü ve kurum doktorları tarafından düzenlendiğini ve mahkemeye sunulduğunu açıkladı. Hayatını kaybeden bebeklere ve hastanelerdeki usulsüz işlemlere yönelik raporda yer alan bazı bilgiler şöyle:

ALKARİ BEBEK: Halime Alkari’nin bebek 29 Eylül 2023 tarihinde saat 23:38’de sezaryenle Tekirdağ Şehir Hastanesi’nde doğdu. Doğum sonrası bebekte solunum sıkıntısının gelişmesi üzerine entübe edilerek yenidoğan yoğun bakıma yatırıldı ve ardından Özel Reyap Hastanesi’ne sevk edildi. Bebek 54 günlük yoğun bakım sürecinin ardından 23 Kasım 2023’te hayatını kaybetti.

SGK incelemesinde bazı tıbbi işlemlerin ve kullanılan malzemelerin endikasyon dışı olduğu, kurumun onaylı listesinde yer almayan ilaç ve ürünlerin faturalandırıldığı tespit edildi. Yapılması gerektiği belirtilen bazı tıbbi uygulamaların eksik olduğu veya kayıtlara yansıtılmadığı ifade edildi. Raporda, hastaya uygulanmayan bazı işlemlerin uygulanmış gibi gösterilerek faturalandırıldığı, gerekli olmadığı halde bazı malzemelerin kullanılmış gibi kaydedildiği ve bu nedenle SGK’nın ilgili giderleri karşılamadığı vurgulandı. Yenidoğan yoğun bakım yatış sürecine ilişkin yapılan değerlendirmelerde bazı günlerin tıbbi açıdan uygun bulunmadığı ve bu günlere ait bedellerin de ödenmediği kaydedildi.

"Listede yer almayan ilaçlara fatura"

KADAN BEBEK: Roua Kadan, 38 hafta 3 günlük gebelikte Özel TRG Hospitalist Hastanesi’nde sezaryenle dünyaya geldi. Doğum sonrası solunum sıkıntısı gelişen bebek yenidoğan yoğun bakıma alındı, entübe edildi ve aynı gün saat 15.55’te hayatını kaybetti.

SGK sonuç kanaati bölümünde ise bebeğe ilişkin tıbbi kayıtlarda ve işlemlerde ciddi uyumsuzluklar tespit edildi. Doğum saati ve hayatı durumunu gösteren bulguların farklı saatlerde kaydedildiği, bazı işlemlerin endikasyon dışı olduğu, bazı uygulamaların ise kayıtlara yansımadığı belirtildi. Ayrıca uygun olmayan işlemler ile listede yer almayan ilaç ve malzemeler için fatura düzenlendiği, bu nedenle söz konusu giderlerin SGK tarafından karşılanmadığı ifade edildi.

KARAKOÇ BEBEK: Sibel Karakoç bebek 31 Ağustos 2023 tarihinde İstanbul’daki Özel Bağcılar Medilife Hastanesi’nde 34. gebelik haftasında sezaryenle dünyaya geldi. 3260 gram olarak doğan bebekte doğumun hemen ardından solunum sıkıntısı gelişti. Bu nedenle bebek, doğum sonrası entübe edilerek aynı hastanenin yenidoğan yoğun bakım ünitesine yatırıldı ve tedavi altına alındı.

İnceleme raporunda, bebeğin hastaneye yatış nedeni olarak solunum sıkıntısı ve buna bağlı gelişen klinik durum gösterildi. Rapora göre, bebeğin tedavi sürecinde uygulandığı belirtilen bazı işlemler ve kullanılan ilaçların sağlık fatura/reçete sistemi olan MEDULA kayıtlarında yer almadığı tespit edildi. Özellikle “Infasurf” ilaç tedavisine ilişkin kayıt eksikliği nedeniyle bu işlem ve ilaçların bedellerinin karşılanmadığı belirtildi. Bebeğe entübasyon ve göbek kateteri (göbekten takılan serum yolu) uygulandığı doğrulanırken, yoğun bakım sürecinde yapılan bazı girişimlerin tıbbi olarak gerekli olmadığı veya endikasyon dışı olduğu ifade edildi. Ayrıca bazı işlemler için gerekli belgelerin küpürü eklenmediği, bazı işlemlerin ise hasta tarafından ödenmiş olmasına rağmen kayıtlarda bulunmadığı vurgulandı.

SGK raporunda ayrıca hastanede uygulanmayan ya da bulunmayan bazı işlemlerin faturalandırıldığı ve bazı kalemlerde fazla fatura kesildiği yönünde değerlendirmeler yer aldı. Bu nedenle ilgili işlem ve ilaçların ödemesi yapılmadı. Öte yandan bebeğin 3. basamak yenidoğan yoğun bakımda takip edilmesine ilişkin faturalandırmanın da uzman hekim görüşleri doğrultusunda yeniden değerlendirildiği ifade edildi.

KARADUMAN BEBEK: Bebek Karaduman 25 yaşındaki annenin ikinci gebeliğinden 39. gebelik haftasında saat 06:11’de Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde 2.760 gram olarak dünyaya geldi. Doğum sonrası ilk değerlendirmede solunum sıkıntısı bulunmayan ve anne yanına verilen bebekte doğumdan yaklaşık 22 saat sonra hipoglisemi (kan şekerinin düşmesi), inleme, göğüs kafesinde içe çökme ve solunum sıkıntısı gelişti. Bunun üzerine bebeğe oksijen desteği verildi, ancak solunum sıkıntısının gerilememesi üzerine 112 ambulansı ile Özel Bağcılar Medilife Hastanesi’ne sevk edildi. Raporda dosyada yer alan sevk belgeleri incelendiği ve sonucunda 112 sevk kaydının mevcut olduğu, hastanın entübe edildiği ve yoğun bakım sürecine alındığı belirlendi. Karaduman bebek, 28 Kasım 2023’te saat 05:25’te hayatını kaybetti.

SGK incelemesinde ise, bebeğe uygulanan bazı işlemlerin ve kullanılan malzemelerin endikasyon dışı (tıbben gerekli olmadan yapılan) tıbbi kayıtlara uygun şekilde belgelenmeyen çarşaf dosya ile fatura kayıtları arasında uyumsuzluk bulunan işlemler olduğu, bazı ilaç ve malzemelerin hastane stoklarında bulunmadığı halde kullanılmış gibi gösterildiği, olduğundan fazla faturalandırıldığı tespit edildi. Ayrıca yapılan girişimlerin bir kısmının uzman hekim görüşlerine dayandırılmadan gerçekleştirildiği ve yoğun bakım basamaklandırmasının, yani hastanın durumuna göre uygun yoğun bakım seviyesinin belirlenmesinin, hatalı değerlendirildiği ifade edildi.

"Kayıt olmayan işlemler fatura edildi"

KAYA BEBEK: 22 yaşındaki annenin ilk gebeliğinden dünyaya gelen bebek, 28 hafta 5 günlükken İstanbul’daki Esenler Güney Hastanesi’nde sezaryenle doğdu. Yaklaşık 500 gram ağırlığında doğan bebekte ileri derecede solunum yetmezliği gelişti. Durumunun ağır olması nedeniyle bebek doğumun hemen ardından entübe edilerek yenidoğan yoğun bakım ünitesine alındı. Ancak tüm müdahalelere rağmen bebeğin hayatını kaybetti.

Raporda, bebeğin yoğun bakım süreci ve yapılan işlemler detaylı şekilde incelendi. Rapora göre, yoğun bakım yatış günlerinin basamaklara uygunluğu değerlendirilirken uzman hekim görüşleri doğrultusunda çeşitli tespitler yapıldı. İnceleme sonucunda bazı girişimsel işlemlerin ve kullanılan malzemelerin tıbbi olarak gerekli olmadığı, endikasyon dışı olduğu belirlendi. Ayrıca, yapılmadığı halde yapılmış gibi gösterilen işlemlerin hasta tarafından karşılanmış olmasına rağmen kayıtlarda yer almayan uygulamalar ve eksik belge sunulan işlemlerin olduğu ifade edildi. Hastaneye ait resmi kayıtlarda bulunmayan, orderda yer almayan veya uygulanmasına rağmen kayıt altına alınmayan işlemlerin de faturalandırıldığı tespit edildi. Bazı kalemlerde ise fazla fatura düzenlendiği ifade edildi. SGK, bu tespitler doğrultusunda söz konusu işlemler ve ilaçlara ait ödemelerin yapılmadığını açıkladı.

HELVACI BEBEK: Rapora göre, Helvacı bebek 5 Kasım 2023'te Sancaktepe Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nden annenin isteğiyle Bağcılar Medilife Hastanesi’ne geçti. 34 yaşındaki annenin ikinci gebeliğinden olan bebek 26 hafta 2 günlükken sezaryenle 680 gram olarak dünyaya geldi. Bebek Helvacı yoğun bakımda takip edilirken 29 Kasım 2023’te saat 14:05’te hayatını kaybetti.

Rapora göre, hastanenin epikrizinde bebeğin dış merkezde doğduğu ve entübe şekilde geldiği bilgisi yer aldı. Yapılan incelemede sevk belgesinin bulunmadığı tespit edildi. SGK incelemesinde, hastanede yapılan işlemler ve faturalandırmalar tek tek değerlendirildi. Buna göre Infasurf tedavisi için MEDULA sisteminde seri numarası kaydı bulunmadığı halde işlem ve ilaç faturaya eklendi. Bu nedenle ödeme yapılmadı. Bebeğe entübasyon ve göbek kateteri (bebeğin göbek kordonu üzerinden damar yolu açılması) uygulandığı doğrulandı. Ancak bunun dışında bazı girişimsel işlemlerin ya hiç yapılmadığı ya da tıbbi olarak gerekli olmadığı belirlendi. Bazı işlemler için zorunlu olan küpürler eklenmedi, bazıları ise kayıtlarda hiç yer almadı. Orderda (tedavi planında) bulunmayan işlemler ve ilaçlar faturaya yazıldı. Orderda yer almasına rağmen uygulandığına dair kayıt bulunmayan işlemler de faturalandırıldı. Ayrıca bazı ilaçlar ve işlemler olması gerekenden fazla miktarda fatura edildi. SGK, açık şekilde bu işlemlerin karşılığını ödemediğini belirtirken raporda hastanenin kayıt dışı, eksik belgeli ve yapılmayan işlemleri yapılmış gibi göstererek fatura düzenlediği tespitine yer verildi.

SÜLEYMANOĞLU BEBEK: Hazırlanan rapora göre bebek yoğun bakımda solunum cihazına bağlı olarak takip edildi. Oksijen seviyesi 92 olarak ölçülürken çeşitli ilaçlar verildi. Ayrıca mide temizliği yapıldı, şeker (serum) tedavisi sürdürüldü ve kan takviyesi yapıldı. Ancak tüm bu tedavi sürecine rağmen, inceleme sırasında en kritik sorun olarak hasta dosyasının (çarşaf dosya) sistemde bulunmadığı tespit edildi. Bunun yanında hastaya ait grafi kayıtlarının da sistemde yer almadığı belirlendi. SGK değerlendirmesinde bu eksiklikler nedeniyle tedavi sürecinin belgelerle doğrulanamadığı vurgulandı. Bu kapsamda, MEDULA takip numaraları olan yatışlara ait tüm hastane yatış bedellerinin kesildiği, yani hiçbir ödeme yapılmadığı açıkça belirtildi.

“İşlemler SGK’ya uygun” tespiti

TOKLUOĞLU BEBEK: 37 yaşındaki anneden ikiz olarak dünyaya gelen bebeklerden ikincisi 37. gebelik haftasında 1640 gram olarak İstanbul’daki Özel Avcılar Hospital’da sezaryenle saat 09:13’te doğdu. Doğumun ardından solunum yetmezliği gelişen bebek entübe edilerek yenidoğan yoğun bakım ünitesine alındı. Ancak bebeğin durumu ağır seyretti ve 14 Ağustos 2023 tarihinde saat 11:00’de hayatını kaybetti. Ölüm belgesinin de dosyada bulunduğu belirtildi. SGK tarafından yapılan incelemede bebeğe uygulanan girişimsel işlemler, kullanılan malzemeler ve ilaçların uzman hekim görüşlerine göre tıbben uygun olduğu tespit edildi. Bu dosyada diğer örneklerin aksine usulsüzlük veya uygunsuz faturalandırmaya ilişkin olumsuz bulguya yer verilmedi.

Yabancı uyruklu bebekler için SGK incelemesi istenildiği gibi yapılamadı

OPARA BEBEK: Michelle Nivando Opara adına düzenlenen ve 8 Ağustos 2023 tarihli hasta dosyasına ilişkin SGK incelemesinde bebeğin yabancı uyruklu olduğu ve MEDULA/SGK sisteminde kaydının bulunmadığı belirlendi. Bu nedenle hastaya ait tedavi sürecine ilişkin işlemler SGK kapsamında değerlendirilemedi. Sağlık Bakanlığı müfettişleri tarafından yapılan incelemede dosya hakkında ayrıca değerlendirme yapılması gerektiği ifade edildi. Bu kapsamda dosyanın detaylı incelenmesi için konunun müfettiş raporlarına taşınmasının uygun olduğu belirtildi. Öte yandan bebeğin 6 aylık olması nedeniyle çocuk yoğun bakım uzmanı tarafından değerlendirilmesinin uygun olduğu da raporda yer aldı. SGK sonuç kanaatinde ise, mevcut kayıt ve durum nedeniyle ödeme sürecine ilişkin net bir kabul yapılmadığı, dosyanın ileri incelemeye yönlendirildiği ifade edildi.

SERDAROVA BEBEK: Mive Serdarova isimli bebeğe yönelik SGK incelemesinde benzer biçimde bebeğin yabancı uyruklu olması nedeniyle MEDULA/SGK sisteminde kaydının bulunmadığı tespit edildi. Bu nedenle bebeğin tedavi sürecine dair resmi kayıtlara ulaşılamadığı belirtildi. Sağlık Bakanlığı müfettişleri tarafından Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı’na sunulan belgeler doğrultusunda bebek hakkında tıbbi yönden değerlendirme talep edildi. Yapılan inceleme sonucunda raporun hazırlanarak teslim edildiği ifade edildi. Ancak bu değerlendirme sonrasında aynı dosya için ikinci bir inceleme yapılmadığı belirtildi. SGK raporunda bu konuda detaylı bilgi ve nihai değerlendirme için müfettiş raporuna başvurulması gerektiği vurgulandı.