Bir kadın kaybolduğunda cinayet soruşturması nasıl başlıyor?

SİNEM NAZLI DEMİR | Kayıp başvurularıyla başlayan süreç, kimi zaman kadınların öldürüldüğünün yıllar sonra ortaya çıkmasıyla sonuçlanıyor. Mekiye Akyel, Sedef Güler ve Ayşe Tokyaz dosyaları, kayıp kadınların bulunması için yürütülen soruşturmalardaki gecikmeleri, delil toplama aşamasındaki eksiklikleri ve ihmalleri göz önüne seriyor.

·

SİNEM NAZLI DEMİR

Kayıp olarak aranan kadınların öldürüldüğünün sonradan ortaya çıkması, soruşturmaların ilk aşamasına ilişkin soruları beraberinde getiriyor. Kayıp başvuruları nasıl değerlendiriliyor, şiddet ihtimali ne zaman araştırılmaya başlanıyor? Aileler ve avukatlar, kadınların son görüştüğü kişilerin ve dijital kayıtların zaman kaybedilmeden incelenmesini talep ediyor.

Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu’nun 2025 raporuna göre, en az 294 kadın erkekler tarafından katledildi, 297 kadın ise şüpheli şekilde ölü bulundu. En az 23 kadın, haklarında verilen koruma kararı yürürlükte olmasına rağmen öldürüldü.

Ancak rapordaki veriler, öldürülen kadınlardan kaçının soruşturmanın ilk aşamasında kayıp olarak arandığını ortaya koymuyor. Kayıp başvuruları ile cinayet soruşturmaları arasındaki ilişkinin anlaşılabilmesi için kadınların akıbetini ve soruşturmaların sonuçlarını birlikte ortaya koyan verilere ihtiyaç var. Oysa kamuoyuyla paylaşılan bilgiler bu konuda sınırlı kalıyor.

Veriler yetersiz

Kaç kadının kayıp olduğu, kaçının sağ ya da ölü bulunduğu, kaçının ise kayıp olarak aranırken öldürüldüğü bilinmiyor. Bu sorulara yanıt verecek, ülke genelini kapsayan güncel ve düzenli bir veri bulunmuyor.

İstanbul Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şube Müdürlüğü Kayıp Şahıslar Büro Amirliği’nin Temmuz 2026’da yaptığı açıklamaya göre, 2024’ten 2026’nın ilk altı ayının sonuna kadar yürütülen çalışmalarda 12 kayıp kişinin öldürüldüğü belirlendi. Ancak açıklamada, öldürülen kişilerin kaçının kadın olduğuna ilişkin bilgiye yer verilmedi.

Türkiye genelindeki tabloyu ortaya koyan veriler bulunmasa da bazı soruşturma dosyaları, kayıp başvurularının nasıl cinayet soruşturmalarına dönüştüğünü ve bu süreçte hangi aşamaların izlendiğini gözler önüne seriyor.

Cinayet itirafla ortaya çıktı

İstanbul’da Eylül 2011’den itibaren kayıp olarak aranan Güldane Biçer’den bir daha haber alınamadı. Yaşadığına ilişkin herhangi bir bulguya ulaşılamaması üzerine dosya, yaklaşık 10 yıl sonra yeniden açıldı. Kayıp başvurusunu yapan eşi Osman Biçer, çelişkili ifadeleri nedeniyle Şubat 2021’de gözaltına alındı. Soruşturmada dönüm noktası, Osman Biçer’in cinayeti itiraf etmesi oldu. Biçer, müebbet hapis cezasına çarptırıldı.

Samsun’da Aralık 2020’de kaybolduğu bildirilen Arzu Aygün’ün cansız bedenine ise 42 gün sonra ulaşıldı. İlk ifadesinin ardından serbest bırakılan Muharrem Coşkun, yeniden gözaltına alındığında cinayeti itiraf etti ve Aygün’ün bedeninin bulunduğu yeri gösterdi. İddianamede, Coşkun’un cinayetin ardından Aygün’ün telefonunu kullanarak kızına mesaj gönderdiği bilgisi de yer aldı.

Her iki dosyada da cinayet itirafları, kayıp kadınların akıbetinin ortaya çıkarılmasında belirleyici oldu.

halime-pilgir-gorsel
Halime Pilgir

Dört çocuk annesi Mekiye Akyel’den Ekim 2024’ten bu yana haber alınamıyor. Ablası Halime Pilgir’in anlatımına göre Akyel, kaybolmadan önce eşinden ve ailesinden şiddet görüyordu. Pilgir, kardeşinin vücudundaki morlukları fark ettiğinde önce düştüğünü söylediğini, daha sonra ise yaşadığı şiddeti anlattığını aktardı. Kardeşinin şiddet karşısında başvurabileceği bir yol bulamadığını vurgulayan Pilgir, durumu şu sözlerle özetledi: “Polise gidemedi hiç. Şikâyet de edemedi.”

Pilgir, Mekiye Akyel’in 2024’te sığınmaevine yerleştiğini, ancak başka bir şehre gitmesine rağmen tehditlerin sürdüğünü söyledi. Son telefon görüşmelerinde ise çocuklarını görmeye gittiğini öğrendiğini, eski eşi İsa Güç ile bir araçta görüştüğünü anlattı. Pilgir, bu görüşmenin ardından kardeşinden bir daha haber alamadı.

mekiye-akyel-ve-halime-pilgir
Mekiye Akyel ve Halime Pilgir

En büyük engel zaman kaybı

Mekiye Akyel dosyasında adli süreç, ailenin girişimleriyle Şubat 2026’da başladı. Ailenin avukatı Sevginur Uzunhasan Bulut, soruşturmanın gecikmesinin delillere ulaşmayı zorlaştırdığına dikkat çekerek, "Bu dosyada karşılaştığımız en büyük hukuki ve pratik engel, olayın adli makamlara intikal etmesinde yaşanan ciddi zaman kaybı" dedi. Bulut, aradan geçen sürenin telefon ve kamera kayıtlarına erişimi güçleştirdiğini belirtti.

Soruşturma, Mekiye’nin ablası Halime Pilgir’in katıldığı bir televizyon programında şüphelerini dile getirmesinin ardından resen başlatıldı. Telefon ve araç kayıtları, tanık anlatımları ve şüphelilerin ifadeleri birlikte incelendiğinde cinayet şüphesi güçlendi.

Soruşturma kapsamında İsa Güç’ün ilk ifadelerinin telefon kayıtlarıyla örtüşmediği belirlendi. Güç, sonraki ifadesinde Mekiye’yi evinden alarak Karakaya yol ayrımına götürdüğünü kabul etti. Daha önce yönelttiği ölüm tehditleri, çelişkili beyanları ve Mekiye’ye ait sonraki dijital hareketlerin bulunmaması da diğer bulgularla birlikte değerlendirildi. Savcılık, İsa Güç hakkında kasten öldürme suçlamasıyla iddianame düzenledi.

Üçü tutuklu beş sanığın yargılandığı davanın ilk duruşması, 16 Ekim 2026’da Siirt 1. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Sanıklar suçlamaları reddetti. Mahkeme, olay yerinde keşif yapılmasına karar verdi. Esas hakkındaki mütalaanın hazırlanması için dosyanın savcılığa gönderilmesinin ardından ikinci duruşma 13 Kasım'da görüldü. Duruşma 11 Aralık’a ertelendi.

Avukat Bulut, Mekiye’nin bedenine ulaşılamamış olmasının cinayet suçlamasına veya mahkûmiyete tek başına engel oluşturmadığını vurguluyor. Ancak Mekiye’nin bedeni hâlâ bulunamadı, yargılama ise devam ediyor.

Şiddet geçmişi ilk baştan araştırılmalı

Mekiye Akyel dosyası, kayıp başvurularında kadının daha önce maruz kaldığı şiddetin de araştırılmasının önemini ortaya koyuyor. Önceki tehditlerin ve tanık anlatımlarının soruşturmaya dahil edilmesi, kaybolmadan önce yaşananların dosyanın seyrini değiştirebileceğini gösteriyor. Ancak şiddet geçmişi her zaman resmî kayıtlara yansımıyor.

TÜİK ve Marmara Üniversitesi’nin 'Türkiye Kadına Yönelik Şiddet Araştırması-2024' sonuçlarına göre, eşinin veya birlikte olduğu kişinin şiddetine maruz kalan kadınların yüzde 47,7’si son şiddet olayını kimseye anlatmadı. Bu oran, resmî şikâyet kaydının bulunmamasının şiddetin yaşanmadığı anlamına gelmediğini gösteriyor.

Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu Başkanı Canan Güllü, kayıp başvurularının değerlendirilmesinde bu olasılığın göz ardı edilmemesi gerektiğini söyledi:

“Her kayıp cinayet demek değildir; fakat bu ihtimali baştan dışlayan yaklaşım, gerçeğe ulaşmak için gereken zamanı kaybettirebilir.”

canan-gullu
Canan Güllü

Güllü, önceki şiddet başvuruları, tehditler, takip ve koruma kararlarının birlikte değerlendirilmesini istiyor. Kolluk, savcılık ve sosyal hizmetler arasında sorumlulukların açıkça belirlendiği bir koordinasyon kurulması gerektiğini belirterek, şu değerlendirmede bulundu:

"Önceki şiddet başvuruları, tehditler, takip ve koruma kararları birlikte incelenmeli. Kolluk, savcılık ve sosyal hizmetler arasında sorumluluğu açık bir koordinasyon kurulmalı. Süreçteki gecikme ve ihmaller denetlenmeli."

Kayıp kadınların akıbetini izlemeye olanak sağlayacak kapsamlı bir resmî veri serisine ulaşılamadığını da belirten Güllü, kişisel bilgiler korunarak bu verilerin düzenli biçimde değerlendirilmesini öneriyor:

"Böylece hangi aşamada korumanın işlemediğini görebilir, önleyici politikaları buna göre kurabiliriz.”

Güllü, kayıp kadınların bulunmasının kamuoyunun ilgisine ve dosyaların gündemde tutulmasına bağlı kalmaması gerektiğini de vurgulayarak, "Ancak bir kadının bulunması, dosyasının gündemde tutulabilmesine bağlı olmamalı" dedi.

Halı etiketliyle ulaşılan adres

Soruşturmalardaki aksaklıklar yalnızca kayıp başvurularının ilk aşamada nasıl değerlendirildiğiyle sınırlı değil. Delillerin zamanında toplanması ve korunması da cinayetlerin aydınlatılmasında belirleyici rol oynuyor. Avukat Sevda Demirtaş’ın eleştirileri, Sedef Güler dosyasında bu soruna dikkat çekiyor.

Demirtaş, 24 yaşındaki Sedef Güler’in dosyasının kayıp başvurusuyla başladığını belirtti. Güler’den haber alamayan annesi, bir gün sonra karakola başvurdu. Genç kadının bedeni, 7 Haziran 2024’te İstanbul Büyükçekmece’de bulundu.

Soruşturmanın seyrini değiştiren ipucu ise bedenin sarılı olduğu halının üzerindeki yıkamacı etiketi oldu. Polis, etiket üzerinden işletmenin kayıtlarına, oradan da halının alındığı adrese ulaştı. Ardından evi kiraya veren emlakçıya ulaşıldı. Emlakçının kiracı olarak gösterdiği Fırat Baykara gözaltına alındı. Evde yapılan incelemede kan izleri bulundu.

Avukat Demirtaş'ın aktardığına göre, Sedef Güler’in bedeninin sarıldığı halı, soruşturma devam ederken annesine teslim edilmiş. Henüz incelemeler tamamlanmadan delilin aileye verilmesini eleştiren Demirtaş, bu durumun ileride yapılabilecek incelemeleri engelleyebileceğine dikkat çekti:

“Bu gibi deliller yargılama sonuçlanana kadar muhafaza edilmeli, çünkü tekrar örnek alınması gerekebilirdi.”

Soruşturmadaki eksikliklerin sorumluluğunun yalnızca kolluk kuvvetlerine yüklenemeyeceğini belirten Demirtaş, savcılığın soruşturmayı yönlendiren talimatlarının da değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayarak, "Soruşturma aşamasında eksiklikler var kolluk kuvvetlerinde. Ama onları da yönlendiren savcılık ve bunu unutmamak gerek. Çünkü verilen eksik talimatlar var" dedi.

DNA örneklerinin, telefon trafik kayıtlarının (HTS) ve parmak izlerinin soruşturmanın ilk aşamasından itibaren incelenmesi gerektiğini anlatan Demirtaş, kadın cinayetlerinde kayıp görüntüsü oluşturulmasının da faillerin başvurduğu yöntemlerden biri olduğuna dikkat çekti. Bu nedenle kayıp başvurularının etkin ve kapsamlı biçimde soruşturulmasının önemini vurguladı.

Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesi, 11 Mayıs 2026’da görülen davada Yavuz Güngör’e “kadına karşı kasten öldürmek” suçundan ağırlaştırılmış müebbet, Fırat Baykara’ya ise “öldürmeye yardım etmek” suçundan 18 yıl hapis cezası verdi.

Avukat Sevda Demirtaş, kadınların yaşam tarzlarının ve özel hayatlarının soruşturma ve yargılama süreçlerinde sorgulanmasını eleştiriyor. Kadınların davranışları yerine cinayet şüphelilerinin ve faillerin sorgulanması gerektiğini belirterek, şöyle dedi:

“Kadın kiminle ne yapıyor diye sorgulayacaklarına failleri sorgulasınlar.”

Ayşe Tokyaz dosyası: İlk incelemede ne araştırıldı?

Delillerin korunması kadar, olayın ilk aşamasında eksiksiz toplanması da soruşturmanın sağlıklı yürütülmesi açısından belirleyici. Ayşe Tokyaz dosyasında ailenin avukatı Begüm Osma Yılmaz’ın itirazı da, olay yeri incelemesinin kapsamı ve ilk aşamada hangi delillerin araştırıldığı noktasında yoğunlaşıyor.

Ayşe Tokyaz’ın ailesinin başvurusu, yalnızca kayıp değil, maruz kaldığı şiddete ilişkin bulgulara da dayanıyordu. İddianameye göre ikiz kardeşi Esra, 8 Temmuz 2025’te yaptıkları görüntülü görüşmede 22 yaşındaki Ayşe’nin yüzündeki morlukları ve kanamayı fark etti. Ayşe, Cemil Koç tarafından darp edildiğini anlattı.

Esra, 10 Temmuz gecesi Koç’un evine gittiğinde kardeşinin evden ayrıldığı söylendi. Ancak Ayşe’nin ayakkabıları kapının önündeydi. Kardeşinin hayatından endişe eden Esra, polise başvurdu. 11 Temmuz sabahı eve giden ekipler, içeride kimsenin bulunmadığını ve evin dağınık olduğunu tutanağa geçirdi.

Ailenin avukatı Begüm Osma Yılmaz, ilk incelemenin yeterince kapsamlı yapılmadığını belirterek, "Örneğin, polisler eve keşfe gittiğinde hiçbir şey bulamadıklarını zapta geçiriyorlar. Detaylı inceleme ise ikinci keşifte yapılıyor" dedi.

Ayşe’nin cansız bedenine ulaşılmasını sağlayan gelişme, 13 Temmuz’da yakalanan üç kişinin valizin bırakıldığı yeri göstermesi oldu. Polis, tarif edilen noktada Ayşe’nin bedenine ulaştı. Soruşturma kapsamında incelenen kamera kayıtları da valizin evden çıkarılarak araca yerleştirildiğini ortaya koydu.

Küçükçekmece 2. Ağır Ceza Mahkemesi, 9 Eylül 2026’da Cemil Koç’u Ayşe Tokyaz’ı öldürmekten ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırdı

Ayşe Tokyaz dosyasında soruşturulan bir başka konu da Esra’nın ifadesinin şüpheli eski polise sızdırılması oldu. Olayla ilgili iki polis hakkında iddianame düzenlendi. Avukat Yılmaz, kolluk içindeki ilişkilerin soruşturmaların seyrini etkileyebildiğine işaret ederek, "Kolluk kuvvetleri içerisinde de ciddi bir erkek ‘dayanışması’ var ve bu örgütlenme dosyaların gidişatını etkileyebiliyor" eleştirisinde bulundu.

Savcıların bu konuda özel eğitim alması gerektiğini ifade eden Yılmaz, kurumlar arasındaki işbirliği eksikliğine de dikkat çekti. Şikâyet başvurularında koruma tedbirlerinin ilgililere tebliğ edilmediği örneklerle karşılaştıklarını söyleyen Yılmaz, bu yaklaşımı 'ciddiyetsizlik politikası' olarak nitelendirdi.

Yılmaz’a göre bedenin gizlenmesi, delillere ulaşılmasını ve suçun ispatını güçleştiriyor. Bu nedenle olay yerindeki ilk inceleme ve delillerin eksiksiz toplanması hayati önem taşıyor. Yılmaz, en küçük bulgunun bile soruşturmanın seyrini değiştirebileceğini şu sözlerle anlattı:

“Olay mahallindeki tek bir tırnak DNA’sı dahi kadın cinayeti dosyalarında çok önemlidir.”

Sinem Nazlı Demir

Yeditepe Üniversitesi’nde Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler ile Radyo, Televizyon ve Sinema bölümlerinde çift anadal yaptı. Almanya’da Fulda University of Applied Sciences’ta İnsan Hakları yüksek lisansına devam etmektedir. Gazeteciliğe Cumhuriyet’te başladı ve sırasıyla Anka Haber Ajansı ve Artı TV’de yargı muhabiri olarak çalıştı. 29 kadının gerçek hayat hikâyesini anlatan ilk kitabı “Katilimi Tanıyorum”, 2024’te yayımlandı. 2025’te Türkiye Gazeteciler Cemiyeti’nden “İnternet Haberi” ödülünü aldı. Şimdilerde Almanya’nın kadın cinayetlerinin verilerini tutan ilk kadın derneği Feminizidmap derneğinin gönüllü basın sorumlusu olarak görev yapıyor ve Türkiye’deki ensest suçları ile ilgili ikinci kitabını yazıyor. Türkiye ve Almanya’da çok sayıda üniversite ve belediyede kadın ve çocuk hakları temalı seminerler veriyor. Aynı zamanda TEDX konuşmacısı.

Kaynak: Haber Merkezi

Abone Ol

İyi gazetecilik posta kutunda!
Güncel haberler, haftalık ekonomi bülteni ve Pazar derginiz Plus’ı email olarak almak için abone olun.