Hamza Rüstem Müzesi taşınıyor: 128 yıllık miras için bağışçı aile yargıya gidiyor

ÖZGÜR DUYGU DURGUN

Karşıyaka Belediyesi tarafından 2011 yılında Mavişehir'deki Emlak Konutları içinde hizmete açılan, Türkiye'nin ilk fotoğrafçılık müzesi olma özelliğini taşıyan Hamza Rüstem Fotoğraf Evi Müzesi, bulunduğu binadan taşınıyor. Müzenin kapatıldığı yönündeki haberler kamuoyunda tartışma yaratırken Hamza Rüstem'in torunu ve müzenin bağışçılarından Mert Rüstem karara tepki göstererek hukuki süreç başlatacağını açıkladı. Karşıyaka Belediyesi ise müzenin kapatılmadığını, koleksiyonuyla birlikte yeni bir alana taşınarak daha kapsamlı bir kültür merkezi içinde yeniden hizmet vereceğini duyurdu.

Fotoğrafçı Hamza Rüstem'in arşivini ve eserlerini barındırıyor

Mülkiyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı'na, bakım ve onarımı ise Karşıyaka Belediyesi'ne ait olduğu öğrenilen müze, Cumhuriyet'in ilk yıllarından itibaren İzmir'in toplumsal ve kültürel belleğine ışık tutan fotoğrafçı Hamza Rüstem'in arşivini ve eserlerini barındırıyordu. 1925 yılında İzmir'de kurduğu fotoğrafhaneyle Cumhuriyet Türkiye'sinin modernleşme sürecini belgeleyen Hamza Rüstem'in adını taşıyan müze, 2011 yılından bu yana fotoğraf sanatına ilgi duyan ziyaretçileri ağırlıyordu.

Bağışçı aile hukuki süreç başlatacak

Müzenin boşaltılması üzerine açıklama yapan Hamza Rüstem'in torunu Mert Rüstem, kararın bağışçı aile olarak kendilerine danışılmadan alındığını savundu. Rüstem, "Her İzmirlinin albümünde bir Hamza Rüstem imzalı fotoğraf vardır. 128 yıllık geçmişiyle kuşaktan kuşağa aktarılan bu miras sadece ailemizin değil, Cumhuriyet'in kuruluş yıllarının ve İzmir'in kültürel ve görsel belleğidir" ifadelerini kullandı. Müzenin bağışçısı olarak belediyenin kararına izin ve onay vermediğini belirten Rüstem, hukuki süreç başlatacaklarını açıkladı.

Belediye: Müze kapatılmayacak

Tepkilerin ardından yazılı bir açıklama yayımlayan Karşıyaka Belediyesi ise müzenin kapatılmadığını, eserleri ve arşiviyle birlikte yeni yerine taşınacağını vurguladı. Açıklamada, "Süreç boyunca kültürel mirasımızın son derece önemli bir parçası olan koleksiyonun korunması ve gelecek kuşaklara sağlıklı koşullarda aktarılması temel hassasiyetimizdir" denildi.

Belediye, taşınma kararının gerekçesini ise "Sergi Yaka" projesi olarak açıkladı. Buna göre Karşıyaka Belediyesi, Milli Mücadele Parkı, Hamza Rüstem Fotoğraf Evi Müzesi, Haberleşme Müzesi ve arkeolojik eser sergisini tek bir çatı altında buluşturacak yeni bir kültür kompleksi oluşturmayı hedefliyor.

"Sergi Yaka" adı verilen projede sürekli ve süreli sergilere ev sahipliği yapacak çağdaş sergi alanları, fotoğraf, resim, heykel, tasarım ve disiplinlerarası sanat üretimlerine açık mekânlar, kültür atölyeleri, söyleşiler, sanat eğitimleri ile açık alanla bütünleşen kültür rotalarının yer alacağı belirtildi. Ayrıca proje kapsamında kafeterya ve sosyal yaşam alanlarının da oluşturulacağı ifade edildi.

Belediye: "Taşınma ardından yeniden ziyarete açılacak"

Karşıyaka Belediyesi açıklamasında, amaçlarının bir kültür değerini ortadan kaldırmak değil, onu daha geniş bir kültür ekosisteminin parçası haline getirmek olduğunu belirterek, "Hamza Rüstem'in Karşıyaka'nın kültürel hafızasındaki yeri tartışmasızdır. Bu mirasa gösterdiğimiz saygı nedeniyle ismini ve fotoğraf sanatına yaptığı katkıları yaşatmaya devam edeceğiz. Taşınma sürecinin tamamlanmasının ardından fotoğraf koleksiyonu yeni yerinde yeniden sanatseverlerle buluşacak" ifadelerine yer verdi.

Müzenin hangi tarihte yeni yerine taşınarak yeniden ziyarete açılacağı ise henüz açıklanmadı.