Savaş, enflasyon korkusunu tetikledi, yatırım trendleri değişti

İBRAHİM EKİNCİ

Savaşta bir aya yaklaşılıyor. 20’nci gününde İsrail’in İran’ın en önemli enerji tesislerinden Güney Pars sahasını vurması sonrası, savaş bitse de enerji sıkıntısının devam edeceğini ima ettiği için küresel ekonomi, hisse senedi, altın ve enerji piyasalarını derin etkiledi. Enerji fiyatları yükseldikçe enflasyon endişelerini de artırıyor. Merkez bankalarının Fed başta olmak üzere enflasyondaki risklere işaret etmesi ve faiz indirimlerini durdurmasıyla altın fiyatları baskılanıyor. Hafta başından bu yana altın ons fiyatı yüzde 7’ye yakın değer kaybetti.

Güney Pars’a saldırı sonrası İran'ın Katar'da Res Laffan LNG üretim tesislerine, Kuveyt'te Mina Abdullah ve Mina el-Ahmedi rafinerilerine saldırarak yanıt vermesi sonrası brent petrol varil fiyatı 119 dolara kadar yükseldi. Sonrasında Trump’ın açıklamalarıyla gerileyen Brent petrol cuma günü itibariyle 107 dolar seviyelerinden işlem görüyor. Brent petrolü bu hafta yüzde 3,43, son 1 ayda yüzde 57 ve yıl başından bu yana yüzde 82 yükseldi.

ABD enflasyonu beklentilerin üzerinde (aylık %0,7) geldi. Faizde pas geçen Fed’in Başkanı Powell da mal enflasyonunda hedefe doğru ilerleme görülmedikçe, faiz indiriminin görülemeyeceğini vurguladı. Petroldeki yükseliş, küresel merkez bankalarının enflasyon korkusunu tetikledi. Avustralya MB faiz artırırken, Fed, BOJ, BoE ve ECB faiz oranlarını değiştirmedi.

Yatırımcı açısından yeni konjonktür şöyle oluşuyor: Enerji fiyatlarındaki yükseliş ve tedarik zincirindeki kopuşlar şimdiden enflasyonist etkisini gösteriyor. MB’ler faiz indirmeyecek, başta dolar olmak üzere paralar değerli kalacak… Kazandıracak yatırım enstrümanları ne olabilir sorusunun cevabı burada aranıyor.

PİYASALAR

BORSA: BIST 100 endeksi, en düşük 12.880,01 puanı ve en yüksek 13.298,53 puanı gördükten sonra haftayı, önceki hafta kapanışının yüzde 0,35 altında 13.047,72 puandan tamamladı.

Ne olur? Borsa haber akışına bağlı görünüyor. Şu andaki tablo borsa için olumsuz. Enflasyon dalgası ve bunu karşılayan faiz artırımları borsayı baskılıyor. Hisse bazlı (enerji, savunma, teknoloji) ayrışmalar mümkün. Esas aradığı hikaye savaşın bitmesi.

ALTIN: Kapalıçarşı'da işlem gören 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı bu hafta yüzde 7,45 düşüşle 6 bin 705 liraya, cumhuriyet altınının satış fiyatı da yüzde 7,42 azalışla 45 bin 174 liraya indi. Geçen hafta sonu 12 bin 135 lira olan çeyrek altının satış fiyatı, yüzde 7,45 azalarak 11 bin 231 liraya düştü. Onsa altın 4.505 dolar ile 4.503 dolar arasında dalgalandı. Cumartesi günü itibariyle 4.498 dolardan işlem görüyordu.

Ne olur? Altında sert düşüş izlenmekle birlikte büyük yatırım bankaları yükseliş analizlerini, beklentilerini değiştirmedi. Bu konjonktür altını güvenli liman olarak tutmakla birlikte alternatiflerinin değerlenmesi fiyatını baskılıyor. Küresel enflasyon dalgası korkusu doları ve yüksek faizi öne çıkarıyor. Kar satışları da devrede. Altın yatırımcısının panikle satış yerine sabırlı olması tavsiye ediliyor.

DÖVİZ: Bu hafta ABD doları yüzde 0,30 artarak 44,3200 lira, avro yüzde 0,16 yükselerek 50,8400 lira oldu.

Ne olur? MB, kur kontrolünü sıkı tutuyor. Yabancı çıkışı var. Enerji faturası ağırlaşıyor. Turizm ve lojistik gelirlerinde düşüş beklentisi var. MB, savaşın başından bu yana 24 milyar dolara yakın rezerv satarak kuru tutmaya devam ediyor. Bu politikasının süreceğini beklemekle birlikte dolarda yukarı yönlü baskı devam ediyor. Savaş ortamında doların güvenli liman özelliğinin kısmen öne çıkması da bunda etkili. MB rezervi hala yüksek. Barutu var ama azalma hızlı olabiliyor.

FAİZLER: TCMB’nin açıkladığı verilere göre 3 aylık TL mevduatın bileşik faizi yüzde 44,38’den yüzde 44,82’ye çıktı. Bankalarda basit faiz oranı yüzde 40’ın üzerinde. Büyük mevduatlara, hatırlı müşterilere yüzde 45’e varan faizler var.

Kredi faizlerinde; taşıt ve konut kredisinde gevşeme var. Ancak ihtiyaç, tüketici ve ticari kredilerde yeniden artış izleniyor.

Ne olur? Bir önceki bültende belirttiğimiz gibi mevduat faizleri TÜİK enflasyonuna göre vergi hariç birkaç puanlık kazanç imkanı sunuyor. Riskten kaçan yatırımcı için öne çıkmaya başladı. Bu süreç, küresel enflasyon korkusu yatışıncaya kadar bir süre daha güçlenerek devam edebilir.

PİYASA HABERLERİ

DÖVİZ SATIŞI 23,6 MİLYAR DOLARA ULAŞTI

Savaşın ardından yabancı yatırımcının TL varlıklardan hızlı çıkışı rezervlerde önemli düşüşe yol açtı. QNB ekonomistlerinin hesaplamalarına göre TCMB yabancı çıkışı kaynaklı talebi karşılamak için 23,6 milyar dolar döviz satışı gerçekleştirirken, toplam rezervler 189,4 milyar dolara, swap hariç net rezerv de 54,2 milyar dolara indi.

DOLAR YÜKSELİNCE ALTIN VE GÜMÜŞ KENARA ÇEKİLDİ

Dolar Endeksi 100,3 seviyesinin üzerine çıkarak Mayıs 2025 ortasından bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Endeks son bir ayda yaklaşık yüzde 4 yükseldi ve üst üste ikinci haftayı kazançla tamamladı. Güçlenen dolar ve tahvil getirilerindeki yükseliş değerli metaller üzerinde baskı yarattı. Ons altın fiyatı Cuma günü 5.050 doların altına gerileyerek savaşın başladığı dönemden bu yana yaklaşık yüzde 7 değer kaybetti. (EKONOMİ GAZETESİ)

MEVDUAT FAİZİ YÜKSELDİ, VATANDAŞ TL’DE KALDI

Merkez Bankası’nın sıkı duruşu bankacılık sektöründe TL mevduat faizlerini hareketlendirdi. Savaş öncesine göre en kısa vadeli TL mevduat faizi 1.5 puan, diğer vadelerde ise en az 1 puanlık yükseliş yaşandı. Dövize eğilim korkulduğu gibi olmadı, vatandaşın vadeli TL mevduatı büyüdü. (EKONOMİ GAZETESİ)

İSTANBULLUNUN BORSA PORTFÖY DEĞERİ 1,6 TRİLYON ARTTI

Borsa İstanbul’da, İstanbul’da yerleşik yatırımcıların pay senedi portföyü, şubat ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 66,8 artarak 4 trilyon 108 milyar lirayı aştı. İstanbul’da yatırımcıların portföy değeri, geçen yılın aynı dönemine göre 1 trilyon 645 milyar lira artış kaydetti. (CNBC-e)

ENERJİ KRİZİ FAİZ PLANLARINI BOZDU

Savaşın tetiklediği enerji krizi, önde gelen merkez bankalarının faiz politikalarını da yeniden şekillendiriyor. Enerji maliyetlerindeki artışın büyümeyi tehdit eden ve fiyat baskılarını artıran klasik bir “arz şoku” ortamı yarattığına işaret eden ekonomistler, bu durumun merkez bankalarının politika alanını daralttığına işaret ediyor. FED’in politika faizini yüzde 3,75 seviyesinde tutması bekleniyor. ECB’nin faizleri yüzde 2,15 seviyesinde bırakacağı, İngiltere merkez bankasının da (BoE) faiz indirim beklentisini rafa kaldıracağı tahmin ediliyor.

AB ENERJİDE ÖNLEM ALMAYA HAZIRLANIYOR

AB Konseyi Başkanı Costa, savaş nedeniyle fosil yakıt fiyatlarında yaşanan artışa çözüm bulunması gerektiğine dikkat çekerek, vatandaşları ve şirketleri korumak için acil önlemler alınacağını duyurdu. Costa, AB liderlerinin kapsamlı bir reform takvimi içeren planı onayladıklarını belirterek, AB pazarındaki en kritik 10 engeli ortadan kaldıracaklarını anlattı. Orta Doğu'daki krizin enerjide özerkliğin ve öz kaynakların önemini ortaya koyduğunu anlatan Costa, "Bu, tehlikeli bağımlılıkları azaltmak ve uzun vadede enerji maliyetlerini düşürmek açısından doğru yaklaşımdır” dedi.

KRİPTODA KURUMSAL DALGA GELİYOR

Kripto para piyasalarında dengeleri değiştirebilecek bir dönüşüm kapıda. Coinbase’in küresel anketine göre kurumsal yatırımcıların büyük bölümü, 2026 yılında dijital varlıklara ayırdığı payı artırmayı planlıyor.

BU HAFTANIN EKONOMİ TAKVİMİ

• Türkiye kapasite kullanım oranı
• Tüketici güven endeksi
• Konsolide kamu sektörü gerçekleşmeleri
• Merkezi yönetim borç stoku istatistikleri
• Kısa vadeli dış borç istatistikleri
• İktisadi yönelim ve reel kesim güven endeksi
• İşgücü istatistikleri
• Uluslararası yatırım pozisyonu
• Yatırım teşvik istatistikleri
• Kurulan kapanan şirketler
• ABD mortgage başvuruları
• ABD ham petrol ve doğalgaz stok verileri
• ABD işsizlik başvuruları

İbrahim Ekinci, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümü mezunudur. Basında çalışmaya, 1990 yılında başladı. Dünya Gazetesi, Yeni Yüzyıl, Star gazetelerinde ekonomi muhabirliği yaptı. Power Dergisi’nde genel yayın müdür yardımcılığı yaptı. 2000 yılında Milliyet Gazetesi’nde çalışmaya başladı. Ekonomi Servisi’nde 5 yıl editörlük, şef yardımcılığı, 5 yıl süreyle de servis şefi yöneticiliği yaptı. 2010 yılında tekrar Dünya Gazetesi’ne dönerek 10 yıl süreyle yazıişleri müdürü ve genel yayın müdür yardımcısı olarak çalıştı. Halen Ekonomi Gazetesi ve Kısa Dalga’ya haber ve yazılar yazıyor.