Ekonomik veriler ne gösteriyor? Düşük enflasyonun sonuçları ne olacak?

Ekonomik veriler ne gösteriyor? Düşük enflasyonun sonuçları ne olacak?
Kısa Dalga yazarı İbrahim Ekinci, haftanın ekonomi gündemini yorumluyor...

Haftanın ekonomik gelişmelerini öğrenmek ve gelecek için sağlıklı öngörüler yapabilmeniz için İbrahim Ekinci'nin hazırladığı haftalık ekonomi bülteni Marjinal Fayda'da ekonomideki genel manzara, piyasalardaki gelişmeler, Dünya'dan ve şirketlerden haberler var.

Genel manzara

Haziran enflasyonu beklentilerden düşük geldi. TÜİK ile İTO paralelliği yine kayboldu. Bu düşük gelişin maaş zamlarının yapılacağı aya denk gelmesi ve bilinçli olarak bazı zamların temmuza kaydırılması tepki yarattı. Şimşek’in de önceki bakanlar gibi ayarlanmış enflasyona sarıldığı izlenimi doğdu. Birçok iktisatçı rakamın düşük açıklanmasının başlı başına güvensizlik artırıcı tarafına dikkat çekti. Önümüzdeki aylarda çarşı pazarda fiyat artışları devam ederken, esasta baz etkisiyle manşet enflasyonda düşüş devam edecek.

Ekonomide yavaşlama belirtileri var. İthalat yavaşladı. Tüketim malı ithalatı artarken sermaye ve ara malı ithalatı düşüş eğiliminde. Ayrıca İSO’nun öncü göstergesi PMI endeksi de düşüş eğiliminde. Kredilerde canlılık, belirgin bir artış yok. Önümüzdeki dönem maaş – ücret artışları olmadığı, olanlar da sınırlı kaldığı için talep tarafı zayıflamaya devam edecek. Ekonomik yavaşlama ile birlikte işsizlikte bir artış görmemiz mümkün.

Bu haftanın ekonomide en önemli iki konusu; tasarruf ve vergi paketleri olacak...

Piyasalar

DÖVİZ

Dolar kuru hafta içinde 32,45 – 32,83 TL arasında dalgalandı. Haftayı yüzde 0,28 kayıpla 32,66’dan kapattı. Cumartesi 32,66’dan işlem görüyordu.

Ne olur? Japon bankası Nomura yıl sonu kur tahminini 32.2 TL olarak açıkladı. Buna göre artış değil düşüş olacak. Başka yabancı bankalar da 35 TL altı tahmin açıkladılar. Bunun üzerinde 38 – 39 lira tahmin eden birkaç banka da var. MB, ekonomi yönetimi dövizi tutma eğilimindedir. En önemli risk erken faiz indirimi olabilir. Eğer Erdoğan’ın baskısıyla bu olursa dövizin yeniden hareketlenebilir.

BORSA

BİST 100 geçen hafta 10.254 – 10.944 arasında dalgalandı. Hafta bazında % 1.91 artış ile 10.851’den kapattı. Son işlem günü % -0,19 kayıp yaşadı.

Ne olur? Geçen hafta tepki alımları vardı. Bank of America, HSBC gibi kurumsal oyuncular alıcı taraftaydı. Deutsche Bank’ın değerlendirmeleri yukarı yönlü etkiledi. Faizlerdeki düşüş borsaya yarıyor. Borsa uzmanı Barış Soydan, “Görünüm zayıf, bir miktar yukarı yönlü hareket olabilir” yorumunu yaptı.

ALTIN

Ons altın 1 Temmuz itibariyle 2.332 dolar değerindeydi. Haftayı 2.391 dolardan kapattı. Hafta bazında % 2.78 kazanç getirdi.

Ne olur? Başta Çin MB olmak üzere merkez bankalarının altın alımlarını düşürmesi, altında ivme kaybına yolaçmıştı ancak yorumcular, rezerv yapılandırma, doların ağırlığını düşürme stratejisi izleyen Çin MB’nin tekrar alıma geçebileceği görüşünde. Bu da altını destekleyebilir. ABD tarım dışı istihdam verisi de yüksek geldi. Ayrıca genel olarak jeopolitik kırılganlıklar altına ilgiyi canlı tutmaya devam ediyor.

FAİZ

3 aylik TL mevduatIn bileşik faizi geçen hafta %58,38’den 59,17’ye çıktı. Ancak trend olarak düşüş var. Bu oran 10 Mayıs haftasında %68,18’di. İki ay içinde 10 puan düşüş gösterdi. Bankaların basit faiz oranlarında da yüzde 40’lı seviyeler var.

Ne olur? Önümüzdeki dönem faizler düşüş eğiliminde olacak. MB’nin indirimi için yıl sonu veya 2025 başı daha muhtemel olarak görülüyor. Ancak haziran enflasyonu düşük geldi. Temmuz, kaydırılan zamların etkisiyle görece yüksek gelse de artık enflasyonda trend düşüş eğrisi izleyecek. TÜİK’in enflasyon rakamını baz alırsak, şu sıralar 6 aylık, 1 yıllık yüzde 50 civarı faizler kazanç getirebilir.

GEÇEN HAFTA NE OLDU?

ENFLASYON BEKLENTİLERİN ALTINDA GELDİ, MEMUR, EMEKLİ İSYAN ETTİ

TÜİK, haziran enflasyon rakamlarını açıkladı: Aylık % 1.64, yıllık %71,60. Maaş zamlarına baz oluşturacak ilk 6 aylık enflasyon, böylece, %25’in bile altında kaldı. Sendikalar, zamların kaydırılması ve İTO rakamlarıyla yakınlığın yeniden kaybolmasına dikkat çekerek, enflasyonda, zamların düşük tutulması operasyonu yapıldığını savundu. İTO aylık % 3,42, ENAG %4,27 açıklamıştı. Ekonomist Barış Soydan da fiyatlara dikkat çekti ve “Enflasyonda sert düşüş açıklanan ay ekmeğe %6, peynire %5, suya %13 zam gelmiş. En tuhafı yaz başı meyveye %8.5 zam gelmesiydi” dedi.

PROF. DR. HAKAN KARA: DAHA AZ ÜCRET ARTIŞI İÇİN…

Enflasyon rakamlarının açıklanmasından sonra bir değerlendirme notu paylaşan Prof. Dr. Hakan Kara, “Memur ve emekliye daha az ücret artışı yapmak için bütün kamu zamları Temmuz'a ertelendiğinden Haziran enflasyonu epey düşük çıktı. Bir aylık değere bakıp bunu trend olarak görmek pek sağlıklı değil” dedi. Dr. Cem Çakmaklı da, “Kritik haziranda İTO – TÜİK farkı yine açıldı. Beklentileri kontrol altına almak için önce insanları verilere inandırmak lazım. Yoksa ağzımızla kuş tutsak da enflasyon beklentilerini düşürmek zor” dedi.

JPMORGAN, TÜRK BANKALARINA İLİŞKİN HEDEF FİYATLARINI GÜNCELLEDİ

JPMorgan analizinde Türkiye bankaları için kısa vadeli görünüm (makroekonomik ayarlamalar ve sıkı para politikaları nedeniyle) zorluklar gösterse de uzun vadeli fırsatlara vurgu yaptı. Dört banka için hedef fiyat yükseltilirken bir banka için düşürüldü. Deutsche Bank da Türkiye tahvilleri için, “şimdi alım zamanı” dedi. Bu tavsiye, önümüzdeki aylarda enflasyonun ve faizlerin düşeceği tahminine dayanıyor. Dolayısıyla şimdi alımın karlı olacağına işaret ediyor.

BANKALARDA FAİZ MAKASI AÇILDI

Likidite fazlası TCMB’den gelen sterilizasyon adımları, banka tabelalarında faiz makasını önemli ölçüde farklılaştırdı. Yeni haftaya bazı bankalar mevduat faizinde indirimle girdi, bazı bankalar ise faiz artışını bir puanla sınırlı tuttu. Toplam mevduatta ağırlığı oluşturan 92 gün vadeye yüzde 35 faiz veren banka da var, yüzde 52 veren de… Kamu bankalarının uyguladığı faiz oranları yüzde 40-43 arasında değişiyor. (Ekonomi)

KARAHAN, EYLÜLDE İNDİRİM BEKLENTİSİNİ KESTİ

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bazı açıklamaları erken bir faiz indirimi olasılığını gündeme getirmişti. Haziran enflasyonunun beklentilerden daha düşük açıklanması da “MB eylül gibi faiz indirmeye hazırlanıyor” spekülasyonlarına neden olmuştu. Ancak MB Başkanı Fatih Karahan, Reuters’e yaptığı açıklamada sıkı duruşun devam edeceğini söyledi. MB eski Başekonomisti Prof. Dr. Hakan Kara, sosyal medyada yaptığı paylaşımda, “Sayın Karahan erken faiz indirimi tartışmalarına noktayı koymuş. Doğru zamanlama ile yapılan yerinde bir müdahale, tebrik ediyorum” dedi.

“TAHVİL ALIMLARININ ÖNEMLİ KISMI YABANCI DEĞİL”

Bloomberg, yayımladığı analizde, Türkiye’de “yabancının tahvil alımı” gibi gözüken alımların, önemli kısmının Türk bankalarının yurt dışı şubelerinin alımı olduğunu yazdı. Haberde, “Türk bankaları, yurt dışında daha ucuz lira likiditesine ulaşmanın dolambaçlı bir yolunu buldular ve yabancıların lira cinsi devlet tahvili alımlarına ilişkin rakamları şişiriyorlar. TL cinsi tahvillere son 3 ayda net 8,3 milyar dolarlık yabancı girişi görünüyor. Bunun bir kısmı yabancıların ilgisinin yeniden canlanmasına bağlanabilirken, piyasa, görünen girişlerin önemli bir kısmının aslında Türk bankalarından geldiğini söylüyor” denildi.

ÜFE BAZLI REEL EFEKTİF DÖVİZ KURU HAZİRAN DEĞERİ 94.30 OLDU

Merkez Bankası’nın açıkladığı verilere göre TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru haziran endeks değeri 71,48, Yİ – ÜFE bazlı endeks değeri de 94,30 oldu. TÜFE bazlı endekse göre TL hala çok (yüzde 28,52) değersiz. TÜİK’in daha az müdahale ettiği düşünülen ve o yüzden de daha çok dikkate alınan Yİ ÜFE bazlı endekse göre ise TL, sadece yüzde 5,70 değersiz görünüyor. Çok sayıda iktisatçı, bu endeksi (REK), enflasyon rakamları hakkındaki kuşku nedeniyle gerçekçi bulmuyor.

KOBİ KREDİLERİNDE SEYİR ZAYIF

Artan faiz yükü ve ekonomideki soğuma, küçük ve orta ölçekli işletmelerin (KOBİ) finansman talebini baskılıyor. Geçen yıl aylık yüzde 9’a yakın büyüme kaydedilen KOBİ kredilerinde, sıkılaşmaya paralel olarak son 12 aylık ortalama artış yüzde 30 seviyesinin altına indi. Mayıs ayında aylık bazda yüzde 0,11 daralma yaşanırken, haziranın ilk üç haftasında ise yüzde 1,85 büyüme kaydedildi. (Ekonomi)

AÇLIK SINIRI 19 BİN, YOKSULLUK SINIRI 62 BİN TL’YE DAYANDI

TÜRK-İŞ, haziran ayında 4 kişilik aile için açlık sınırını 18 bin 978 lira, yoksulluk sınırını 61 bin 820 lira olarak hesapladı. Son 12 ayda gıda enflasyonu yüzde 82,96 olarak ölçüldü. Bu rakamlara göre devlette yoksulluk sınırı üstünde ücret alan memur neredeyse kalmadı. Milyonlarca emekli ve asgari ücretli, yoksulluk değil, açlık sınırı altında.

BORÇ TABLOSU AĞIRLAŞIYOR

TÜRKİYE’nin borç stoku 3 ayda 6 milyar dolar artarak 506 milyar dolar buldu. AB tanımlı genel yönetim borç stoku 3 ayda 1 trilyon artarak toplam 8.7 trilyona ulaştı. Merkezi yönetim borç stoku ise 5 ayda 905 milyar lira arttı.

TARIM KREDİ MARKET SAYISI 4 BİN 300’E ULAŞTI

Tarım Kredi Kooperatiflerinin market ve satış noktası sayısı 4 bin 300’e ulaştı. Satış noktalarından 1200’ünün bakkal olduğunu belirten Genel Müdür Hüseyin Aydın, “Her gün yeni market açmaya devam ediyoruz. İnşallah bugün halen bu işi yapan diğer rakiplerimizle aynı sayılara ulaşmayı hedefl iyoruz” diye konuştu. (Ekonomi)

YAVAŞLAMA İŞARETİ: İSO PMI, HAZİRAN’DA 47,9’A GERİLEDİ,

İSO, Türkiye İmalat Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), haziranda 47,9'a geriledi. Endeks imalat sektörünün faaliyet koşullarında hafif bir bozulmaya işaret ederken, bu bozulmanın 2024'ün başından bu yana en belirgin düzeyde olduğu kaydedildi.

ÇAYKUR, YÜZDE 24 ZAM YAPTI

2024 ürünü yaş çay alım fiyatına destekleme hariç %50 destekleme dâhil yüzde 68 zam yapılmasının ardından Çaykur, kuru çay fiyatlarına ilk zammı gerçekleştirdi ve ortalama %24 zam yaptı. Çaykur'un en çok tüketilen 2 markası Tiryaki’nin kilosu 149,68 TL’den 185,66 TL’ye, Rize Turist’in fiyatı 152,81 TL’den 189,54 TL’ye çıktı.

ÇİNLİ BYD, 1 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM YAPACAĞINI AÇIKLADI

Çinli elektrikli otomobil üreticisi BYD, Türkiye’ye 1 milyar dolarlık yatırımı bugün duyuracak. Şirket Manisa’da fabrika kuracak. Sözleşme törenine Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın da katılması planlanıyor. Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı kararı uyarınca, yatırım teşvik belgesi kapsamında gümrük muafiyetinden yararlanan Çin menşeli oto ithalatı, ek mali yükümlülükten muaf olacak. Çin menşeili otomobillere yüzde 40 ek vergi getirilmişti. (Bloomberg)

VERGİ PAKETİ HAFTAYA MECLİS’E GELİYOR

Kamuda tasarruf tedbirlerine ilişkin düzenlemelerin yer aldığı kanun teklifi, TBMM Başkanlığına sunuldu. AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, vergi paketi üzerindeki çalışmaların da önümüzdeki hafta tamamlanacağını belirtti. Güler, daha asgari kurumlar vergisi, asgari gelir vergisi, istisnalar, muafiyetler konusunda bir çalışma yürütüldüğünü, teklifin gelecek hafta Meclis Başkanlığı’na sunulacağını belirtti.

ZENGİN VERMEDİ DEVLET ALAMADI, DEĞERLİ KONUT VERGİSİ FİYASKO OLDU

2015-2019 arasında çok tartışılan bir nevi zengin vergisi olan Değerli Konut Vergisi (DKV) ilk haliyle önemli bir tutarı ifade etse de hem oran indirimi hem de getirilen muafiyetlerle işlevsiz hale geldi. 2022'de 2,7 trilyon liralık toplam vergi gelirine karşı Maliye sadece 40.5 milyon lira DKV aldı. 2023'te 4.5 trilyon liralık vergi gelirinin sadece 75.2 milyon lirası DKV iken bu yıl 5 ayda 2,7 trilyon liralık toplam vergi gelirine karşılık sadece 58,4 milyon liralık konut vergisi toplandı. (HT Ekonomi/ Rahim Ak)

KAMU BANKALARININ SERMAYELERİNİ GÜÇLENDİRME ADIMI

Meclis Plan Bütçe Komisyonunda görüşülmesi beklenen kanun teklifine göre, Kamu bankaları için Varlık Fonu’na özel tertip tahvil verilecek. Hazine ve Maliye Bakanı, borç (ikraz) olarak verilecek özel tertip iç borçlanma senedi çıkarmaya yetkili kılındı. İlgili maddede kamu bankalarının sermayesinin güçlendirilmesi şartı yer aldı.

BOTAŞ'IN BORÇLARI SİLİNECEK

TBMM'ye sunulan vergi ve tasarruf paketinde, BOTAŞ'ın borçlarının silinmesine yönelik madde yer aldı. Salgın dönemi ve sonrasında BOTAŞ'a bütçeden yüksek tutarlarda borçlar verilmişti. Kanun teklifindeki maddeyle, faiz ve cezalar dahil BOTAŞ'ın borçlarının, bütçe ile ilişkilendirilmeksizin Hazine'nin verdiği görevler nedeniyle oluşmuş olanlardan düşülmesi hükmü yer aldı.

OTELLERDE KONKORDATO FIRTINASI SÜRÜYOR

Turizm sektöründe, salgın döneminde zirve yapmasının ardından düşüş eğilimine giren konkordato taleplerinde, bu yıl yaşanan hızlı artış dikkat çekiyor. Geçen yılın tamamında 36 otel konkordatoya giderken, sayı bu yılın ilk beş ayında 23’e ulaştı. (Ekonomi)

5G LİSANS İHALESİ 2025’TE

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdülkadir Uraloğlu, daha önce belirlenen takvimlere göre gecikme yaşanan 5’inci nesil iletişim teknolojisine (5G) geçişin ihalesi için önümüzdeki yılı işaret etti. Uraloğlu, takvimin olasılıkla bu yıl açıklanacağını, 2025’te ise lisans ihalesinin yapılacağını söyledi.

OTOMOTİV SATIŞLARI İLK YARIDA YARIM MİLYONU AŞTI

Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD), haziran ayı otomobil ve hafif ticari araç satış rakamlarını açıkladı. 7 Temmuz’da uygulamaya girecek iki ayrı düzenlemenin etkisiyle hareketlenen pazarda, haziran ayında satışlar 100 bin adeti geçti. Yılın ilk yarısında toplam pazarda satışlar yarım milyon adeti aştı.

AKARYAKIT, SİGARA VE İÇKİYE ÖTV ZAMMI

TÜİK’in Ocak-Haziran Yİ-ÜFE değişim oranını yüzde 19,49 olarak açıklamasının ardından, içki, sigara ve akaryakıttan alınan ÖTV de bu oranda artırıldı. Yeni ÖTV tutarları sigara fiyatlarına en az 5 lira, 1 litrelik rakıya 110 lira, akaryakıt ürünlerine ise litre başına yaklaşık 2 lira fiyat artışı olarak yansıdı. Rakıya yüzde 18 zam ile Yeni Rakı 1.250 TL oldu.

İHRACAT HAZİRANDA YÜZDE 10,6 AZALDI

Ticaret Bakanlığı ve TİM’in geçici verilerine göre, ihracat haziran ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 10,6 düşüşle 18,6 milyar dolara geriledi. İthalatta ise yüzde 4,1 azalış kaydedildi. Böylece aylık dış ticaret açığı yüzde 21,4’lük artışla 6,4 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. 6 aylık ihracat yüzde 2 artışla 125,4 milyar dolara yükselirken, ithalat yüzde 8,5 düşüş kaydederek 168,7 milyar dolara geriledi.

MÜTEAHHİTLER, DIŞARIDA 7,6 MİLYAR DOLARLIK İŞ ALDI

Türk müteahhitlik sektörünün bu yılın ilk 6 ayında yurt dışında üstlendiği proje tutarı 7,6 milyar dolar oldu. Sektörün üstlendiği işlerde ortalama proje bedelindeki seyir de dikkati çekti. Sektör, son olarak 2015'te 83,8 milyon dolarlık ortalama proje bedeline ulaşırken, bu yılın ocak-haziran döneminde ise ortalama proje bedeli yaklaşık 92,3 milyon dolar oldu.

TÜRKİYE, 5 YILDA MİLYAR DOLARLIK 6 GİRİŞİM ÇIKARDI

TÜSİAD Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Turan, Türkiye’nin, son 5 yılda girişimcilik alanında önemli adımlar attığına ve büyük ilerlemeler kaydettiğine dikkati çekerek, 2020’den bu yana 1 milyar dolarlık ve 10 milyar dolarlık değerlemeye ulaşan toplamda 6 girişim çıkarttığını söyledi.

KKM HACMİ 2 TRİLYON SINIRINA GERİLEDİ

BDDK haftalık verilerine göre kur korumalı mevduat bakiyesi geçen hafta yüzde 0,9 ve 18 milyar 335 milyon liralık azalışla 2 trilyon 14 milyar 453 milyon liraya geriledi. Kur korumalı mevduatlarda şirketlere sağlanan vergi avantajı 1 Temmuz itibariyle devreden alındı bu avantajın bitmesini takiben KKM hesaplarında düşüşün sürmesi bekleniyor.

YERLEŞİKLERİN DÖVİZ MEVDUATI 1.6 MİLYAR DOLAR AZALDI

Merkez Bankası haftalık para ve banka verilerine göre yurtiçi yerleşiklerin döviz mevduatı geçen hafta parite etkisinden arındırılmış olarak 1 milyar 636 milyon dolar geriledi. Gerçek kişilerin döviz mevduatı parite etkisinden arındırılmış olarak 6 milyon dolar artarken, tüzel kişilerin döviz mevduatı parite etkisinden artındırılmış olarak 1 milyar 642 milyon dolar azaldı.

Küresel ekonomi

EURO BÖLGESİNDE İMALAT DARALMAYA DEVAM EDİYOR

S&P Global tarafından derlenen HCOB'nin nihai Euro Bölgesi imalat Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), mayıs ayındaki 47,3 seviyesinden, haziranda 45,8'e geriledi. Beklenti PMI'nın 45,6'ya gerileyeceği yönündeydi. İmalat PMI, iki yıldır büyümeyi daralmadan ayıran 50 sınırının altında seyrediyor. ABD’de ise imalat sektörünü izleyen PMI verisi, son iki aydır üst üste büyümeye işaret ediyor.

ABD TARIM DIŞI İSTİHDAM VERİSİ YÜKSEK GELDİ

ABD Çalışma Bakanlığı, 2024 yılı Haziran ayına ilişkin istihdam raporunu açıkladı. Buna göre, tarım dışı istihdam haziran ayında 206 bin arttı. Ülkede işsizlik oranı yüzde 4,1 seviyesine yükseldi. ABD'de haziran ayında tarım dışı istihdamın 191 bin kişi artması, işsizlik oranının yüzde 4'te kalması bekleniyordu. Piyasalarda Fed'in faiz indirimine eylül ayında gitmesi bekleniyor. CME Fed Watch verilerine göre, eylül ayında faiz indirim ihtimali yüzde 66,5 düzeyinde bulunuyor. Fed, politika faizini son 22 yılın zirvesi olan yüzde 5,25-5,50 aralığında tutuyor.

LAGARDE: FAİZDE YENİ İNDİRİMİN ACELESİ YOK

ECB Başkanı Christine Lagarde ECB’nin enflasyonun yüzde 2'ye doğru bir yolda olduğu sonucuna varması için daha fazla zamana ihtiyacı olduğunu ve olumlu ekonomik gelişmelerin faiz indirimlerinin acil olmadığını gösterdiğini söyledi.

TAHVİLDE TRUMP TEDİRGİNLİĞİ

Kasımdaki başkanlık seçimlerinin olası bir Trump zaferiyle sonuçlanması halinde Fed’den daha fazla faiz indirimi ve parasal genişleme gelebileceğini belirten analistlere göre, bu durum uzun vadeli tahvil getirilerine yukarı yönlü baskı yapabilir. ABD Hazine tahvil getirileri geçen haftaki yükselişin ardından dün de Yükse Mahkeme’nin Trump’ın 6 Ocak ayaklanmalarıyla ilgili eylemlerinden dolayı yargılanamayacağına dair kararının ardından yükseldi.

PETROL ORTADOĞU VE KASIRGA ENDİŞELERİYLE İKİ AYIN ZİRVESİNDE

Petrol, Ortadoğu'daki gerilimin tırmanması ve Atlantik kasırga sezonunun hızlı başlamasına ilişkin endişelerle iki ayın en yüksek seviyesinde işlem gördü. Haftanın ilk işlem gününde 86 dolar seviyesini aşan Brent petrolünün varil fiyatı, dün de kazanımlarını koruyarak 87 doların hemen altında 86,89 dolar dolayında işlem gördü. ABD Batı Texas tipi (WTI) ham petrolü ise 83 doların üzerinde işlem gördü.

KRİPTO PARA PİYASASI YILIN İLK YARISINI YÜKSELİŞLE TAMAMLADI

Kripto para piyasası, spot Bitcoin borsa yatırım fonlarının (ETF) onaylanması, Bitcoin yarılanması (halving) ve kısmen artan risk iştahıyla yılın ilk yarısını geçen yıla oranla yükselişle tamamladı. Bitcoin, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonunun (SEC) 11 Bitcoin spot ETF'si başvurusunu onaylamasının ardından 14 Mart'ta 73 bin 750 dolar seviyesine çıkarak rekor kırdı. Haziran ayının başından bu yana düşüş trendinde olan Bitcoin, olumlu ETF girişlerine rağmen dün 60 bin dolar seviyesinin altını gördü.

“ŞİÖ İLE İŞBİRLİĞİNİ GÜÇLENDİRMEYE HAZIRIZ”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Şanghay İşbirliği Örgütü’nün (ŞİÖ) Astana’daki zirvesine katıldı ve örgüte üye ülkelerin devlet ya da hüküme başkanlarıyla ikili görüşmelerde bulundu. ŞİÖ’nün 24'üncü Devlet Başkanlar Zirvesi Genişletilmiş Oturumu’nda konuşan Erdoğan, ŞİÖ ile diyaloğu daha da güçlendirmey hazır olduklarını söyledi.

AB, ÇİNDEN EV İTHALATINA EK VERGİYİ BAŞLATTI

AB, Çin'de üretilen elektrikli otomobillerin (EV) Birlik üyesi ülkelere ithalatında yüzde 38,1' varan oranlarda ilave vergiyi uygulamaya başlıyor. AB Komisyonu tarafından yapılan açıklamada çözüm için Çin hükümetiyle AB arasındaki görüşmelerin yoğunlaştığı belirtildi. Açıklamada., ayrıca,"Bu geçici vergiler, 5 Temmuz tarihinden itibaren en fazla dört ay süreyle geçerli olacaktır" ifadesi kullanıldı ve nihai vergi kararı için AB üyesi ülkelerin onayı gerektiği aktarıldı.

Şirketler

TSMC’NİN PİYASA DEĞERİ 1 TRİLYON DOLARI AŞTI

Tayvanlı çip üreticisi TSMC'nin piyasa değeri 1 trilyon doları geçti. G.Kore'li Samsung'un da çip talebindeki patlama nedeniyle 2. çeyrekte faaliyet kârını 15 kat artırması bekleniyor. Çip üretimi, daha önce yine Tayvanlı Nvidia’yı dünyanın en değerli şirketleri listesinin tepesine taşımıştı.

TESLA HiSSESİ DİPTEN DÖNDÜ

Elektrikli araçlara ilgi düşüşü Tesla’nın değer kaybına yolaçmış, son bir yılda yatırımcılarına %20 kaybettirmişti. Ancak son 1,5 ay yeniden yüzde 20 yükseldi. Bu yükselişin nedeni ise 8 Ağustos’ta anonsu yapılacak olan Robotaksi planları… Bu gelişme beklenti doğurdu ve şirket hisselerinde ciddi yükseliş oldu. Bilanço verilerinin açıklanmasıyla neler olacağı ise verilerin ne gösterdiğine bağlı.

ÇİNLİ İŞÇİYİ 24 SAAT ÇALIŞTIRDILAR, 53 EURO MALİYETLİ ÇANTAYI 2.600 EUROYA SATTILAR

Dünyaca ünlü moda markaları Christian Dior ve Giorgio Armani'ye işçi sömürüleri nedeniyle kayyım atandı. İki moda devi de İtalya'daki üretim operasyonlarında ortaya çıkarılan etik dışı uygulamalar nedeniyle bir süredir eleştirilerin hedefindeydi. Kayyum kararında Çinli taşeron şirketlerde işçilerin 24 saat çalıştırıldığı, Çinli işçilerin 53 euroya ürettiği çantanın 2 bin 600 euroya satıldığına dikkat çekildi.

BREZİLYA, META'YA ENGEL KOYDU

Brezilya, Meta'nın yapay zekasını geliştirmek için insanların sosyal medyadaki herkese açık paylaşımlarını incelemeye yönelik politikasını resmi olarak engelledi. Meta'nın, Brezilya’da 102 milyon aktif kullanıcısı bulunuyor. Meta, geçtiğimiz hafta başlaması beklenen yapay zekâ sistemlerini geliştirmek için insanların herkese açık gönderilerini kullanmayı planlıyordu ancak AB gizlilik politikası güncellemelerine takıldığı için bu planları askıya almak zorunda kaldı.

Podcast