COP31'de fosil yakıt krizi: Almanya ve Fransa'dan son taslağa itiraz

COP31'de sunulan son taslak metin, fosil yakıtlardan çıkışa açık atıf içermediği gerekçesiyle tepki çekti. Fransa ve Almanya metnin "kabul edilemez" olduğunu açıkladı.

·

dw-serit

Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da gerçekleşen 31'inci Birleşmiş Milletler İklim Zirvesi'nde (COP31) gece geç saatlere kadar süren müzakereler sonrasında sunulan taslak metin, tepkilere yol açtı.

20 Kasım Cuma günü tamamlanması planlanan COP31'de uzlaşma sağlanamaması nedeniyle müzakereler 14'üncü güne uzadı. Son taslak metne ilişkin nihai kararın bugün verilmesi bekleniyor.

COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Genel Kurul öncesinde basına yaptığı açıklamada, hazırlanan örtü kararın kabul edilmesi için ülkelere çağrıda bulundu.

"Biz genel kurulda bu kararın çıkması noktasındaki irademizi birazdan taşıyacağız. Söz tarafların" diyen Kurum, "Eğer burada samimiyet varsa, gerçekten bir şey yapılmak isteniyorsa, bu salonda bunun yapılacağına inanıyorum" ifadelerini kullandı.

Kararın çıkmaması halinde de "çözümsüzlük" uyarısında bulunan Kurum, "Çıkmaması halinde, COP sürecini çözümsüzlüğe sokacakların kendilerini bu manada değerlendirmeleri gerektiğini düşünüyorum. Niye çıkarmıyoruz? Niye ilerletmiyoruz?" dedi.

Taslak metin, ülkelerin 2015 yılında Paris'te benimsedikleri küresel sıcaklık artışını sanayi öncesi döneme kıyasla 1,5 dereceyle sınırlandırma hedefini tutturamayacaklarını açıkça kabul ediyor. Ancak metinde, bu eşiğin aşılmasının hem boyutunun hem de süresinin sınırlandırılmasının hedeflendiği belirtiliyor.

Fransa ve Almanya'dan metne itiraz

Taslak metinde tartışma yaratan konuların başında fosil yakıtlardan çıkış geliyor.

Metinde, dünyanın iklim krizinin tırmanmasının başlıca nedenleri olan bu fosil enerji kaynaklarından kademeli olarak vazgeçilmesini öngören ve 2023 yılında Dubai'de alınan karara genel bir atıf bulunuyor. Ancak metinde petrol, kömür ve doğal gazdan açıkça söz edilmemesi Avrupa ülkeleri ile çok sayıda iklim koruma örgütünün beklentisini karşılamıyor.

01
Almanya Çevre Bakanı Carsten Scheider, COP31'in son karar taslağının da onaylanabilir olmadığını söyledi

Son taslak metne Almanya ve Fransa'dan itiraz geldi. Almanya Çevre Bakanı Carsten Schneider, Almanya'nın son karar taslağına destek vermediğini açıkladı. Schneider, taslak metinde fosil enerji kaynaklarından uzaklaşılmasına yönelik açık bir taahhüdün yer almaması nedeniyle, mevcut metnin "Almanya açısından onaylanabilir olmadığını" söyledi. Schneider, Antalya'da ülkesine dönmeden yaptığı açıklamada, COP31'de müzakerelere katılan 200'den fazla ülkenin hâlâ bir uzlaşmaya varıp varamayacağı konusunda ise şüpheleri olduğunu ifade etti.

Fransa Çevre Bakanı Monique Barbut, "Başkanlığın bu Pazar sabahı sunduğu metin, bir öncekinden daha da zayıf" dedi. Bu konuda geri adımın "kabul edilemez" olduğunu belirten Barbut, kömür, petrol ve doğal gazdan çıkışa ilişkin herhangi bir ifadeye metinde yer verilmemesini de eleştirdi. Barbut, AB ve müttefiklerinin gece boyunca bir uzlaşı metni üzerinde çalıştığını, ancak bu önerinin reddedildiğini söyledi.

Uluslararası toplum, 2023 yılında Dubai'de düzenlenen iklim zirvesinde kömür, petrol ve doğal gazdan vazgeçilmesi konusunda uzlaşmıştı; ancak bu karar somut hedefler içermiyordu. O tarihten bu yana BM iklim müzakereleri bu konuda ilerleme kaydedemedi. Bunun nedeni, Suudi Arabistan ve Rusya gibi petrol üreticisi ülkelerin yeni adımları engellemesi. Gelinen noktada, daha önce üzerinde mutabakata varılmış kararların yeniden teyit edilmesi bile tartışmalı hale gelmiş durumda.

Zirveden ayrılan heyetler oldu

İklim konferanslarının uzaması olağan olsa da taraflar arasında hâlâ derin görüş ayrılıklarının bulunması alışılmadık bir durum olarak değerlendiriliyor. Cumartesi günü çok sayıda bakan ve hatta bazı ülkelerin heyetlerinin konferanstan ayrıldığı dikkat çekti. İklim konferanslarında karar alınabilmesi için yeter sayı şartı bulunuyor. Buna göre yaklaşık 200 ülkenin en az üçte ikisinin temsil edilmesi gerekiyor.

Elektrifikasyon hedefi öne çıkıyor

Belgede, Türkiye'nin önerdiği elektrifikasyon hedefi yeniden ele alınıyor. Buna göre elektriğin nihai enerji tüketimindeki payının 2035 yılına kadar mevcut yüzde 23 seviyesinden yüzde 35'e çıkarılması öngörülüyor.

Elektrifikasyonla, dünya genelinde daha fazla otomobilin, ısıtma sisteminin ve sanayi tesisinin benzin ya da doğal gaz yakmak yerine elektrikle çalışması hedefleniyor.

Bu dönüşümün verimlilikte önemli kazanımlar sağlayacağı ve özellikle elektriğin güneş, hidroelektrik veya rüzgâr gibi yenilenebilir kaynaklardan elde edilmesi durumunda iklim korumasına katkıda bulunacağı belirtiliyor. Ancak metin taslağında yalnızca "diğerlerinin yanı sıra temiz enerji kullanımını artırmaya yönelik çabalardan" söz ediliyor. Uzmanlara göre bu ifade nükleer enerjiyi de kapsıyor.

İklim finansmanında muğlak ifadeler

Öte yandan metin, birçok ülke açısından kritik bir konu olan iklim finansmanına ilişkin yalnızca muğlak ifadeler içeriyor. Taslakta, sanayileşmiş ülkelerin gelişmekte olan ülkelere iklim krizine uyum sağlamaları amacıyla yaptıkları ödemelerin 2035 yılına kadar üç katına çıkarılmasını öngören ve 2025 yılında Brezilya'da alınan karar yeniden teyit ediliyor.

Özellikle Afrika ülkelerinin beklediği şekilde ara hedefler ya da ulaşılması gereken nihai toplam tutar belirlenmiyor. Bunun yerine, bir sonraki konferansa kadar Etiyopya'da bir "uygulama yolu" üzerinde müzakere yürütülmesi ve buna ilişkin bir planın (yol haritasının) hazırlanması öngörülüyor.

Kaynak: Alıntı: DW

Abone Ol

İyi gazetecilik posta kutunda!
Güncel haberler, haftalık ekonomi bülteni ve Pazar derginiz Plus’ı email olarak almak için abone olun.